موانع محيطي اجتماعي استفاده از كاندوم در زنان در معرض خطر ابتلا به اچ آي وي/ايدز: يك مطالعه كيفي

Socio-environmental barriers of condom use among women at risk for HIV/AIDS: a qualitative Study

با وجود آمار رو به رشد تعداد زنان مبتلا به اچ آي وي/ ايدز از راه جنسي و به‌رغم پايين بودن ميزان استفاده از كاندوم در گروه‌هاي در معرض خطر، موانع بكارگيري كاندوم به عنوان يكي از موثرترين راهكارهاي پيشگيري از ابتلا به اچ آي وي/ ايدز مشخص نيست. با توجه به تاثير عوامل اجتماعي فرهنگي بر رفتارهاي محافظت‌كننده جنسي، درك زمينه و بستري كه اين رفتارها در آن شكل مي‌گيرد، در طراحي مداخلات اثر بخش، اهميت زيادي دارد. لذا مطالعه اكتشافي حاضر در جستجوي كشف موانع محيطي اجتماعي استفاده از كاندوم بر اساس ديدگاه و تجربيات زنان در معرض خطر ابتلا به اچ آي وي/ ايدز انجام شد. 25مصاحبه عميق فردي با زنان در معرض خطر 21 تا 49 ساله بر اساس راهنماي مصاحبه نيمه ساختاريافته انجام شد. مشاركت‌كنندگان شامل زنان بي‌خانمان و/ يا معتاد، داراي همسر اچ آي وي مثبت و معتاد تزريقي و يا روابط خارج از خانواده بودندكه به صورت هدفمند با حداكثر تنوع از مراكز مشاوره بيماري‌هاي رفتاري و مركز گذري انتخاب شدند. تجارب و ديدگاه مشاركت‌كنندگان با رويكرد نظريه مبتني بر زمينه مورد تجزيه و تحليل قرار گرفته و منجر به توليد 4طبقه اصلي شامل؛ حمايت ناكافي ، فقر و عوامل اقتصادي، هنجارهاي اجتماعي فرهنگي و سو مصرف مواد گرديد. مداخلات براي پيشگيري از آلودگي اچ اي وي/ ايدز در زنان در معرض خطر و ترويج استفاده از كاندوم، بايد عوامل محيطي اجتماعي را در كنار عوامل فردي براي طراحي برنامه و مداخلات موثر پيشگيري از ابتلا اچ اي وي / ايدز در نظر داشته‌باشند. عفونت‌هاي منتقل شونده از راه جنسي ممكن است منجر به تاثير رواني منفي بر زنان شود. از اين رو مشاوره و آموزش در زمينه بهداشت جنسي ضروري به نظر مي‌رسد.

Objective (s): To explore barriers of condom use among women at risk for HIV/ AIDS. Methods: Grounded theory approach has been implemented for data gathering and analysis. Participants were 22 women at risk (homelessness and/ or drug abuser, multi partners and/or having husband with one or more condition as below: HIV positive and/or IDUs drug user, extramarital relationships). Twenty-five semi-structured interviews were conducted with a purposive sample of at risk women aged 21 to 49 years at VCT Centers or DICs in Tehran. Qualitative content analysis of the data was conducted manually and was guided by constant comparative analysis. Results: The major themes emerged were; insufficient social support, poverty and economic factors, drug abuse, and some socio-cultural norms such as gender roles. Conclusion: Findings can be implemented for effective HIV/ AIDS prevention strategies and interventions.