نقش دانش بومي در حفاظت از منابع آب و خاك از ديد روستاييان: مطالعه موردي بخش خورش‌رستم، شهرستان خلخال

Role of Indigenous Knowledge in the Conservation of Soil and Water Resources: Farmers’ Perspective - A Case Study of Khoresh Rostam Districit, Khalkhal County

دانش بومي دانش يك جامعه بومي طي نسل ها زندگي در محيطي خاص است كه آن را قادر مي‌سازد تا به معيشت پايدار در محيط خود دست يابد. مقاله حاضر، با روش تحقيق اكتشافي، توصيفي و تحليلي و نيز به شيوه پيمايشي، به مطالعه نقش دانش بومي در حفاظت منابع آب و خاك در نواحي روستايي بخش خورش‌رستم از توابع شهرستان خلخال مي‌پردازد. گرد‌آوري اطلاعات به روش هاي كتابخانه‌اي و ميداني (مشاهده، مصاحبه و پرسشنامه) صورت مي‌گيرد و براي سنجش، از آزمون آماري كاي اسكوير استفاده مي‌شود. نتايج تحقيق نشان مي‌دهد كه از لحاظ دانش بومي، منطقه مورد مطالعه در بخش آب و خاك غني است و روستاييان بسياري از شيوه‌هاي بومي حفاظت از آب و خاك را شناسايي و استفاده مي كنند؛ همچنين، اين شيوه-ها بر مديريت بهينه آب و حفاظت از خاك اثربخش است.

Indigenous knowledge is the accomplishment of a community over the lifetime of its generation in a particular environment and enables the community to achieve sustainable livelihood in its environment. The present study is a survey that explores, describes and analyses the role of indigenous knowledge in conservation of soil and water resources in rural areas of Khoresh Rostam districit in Khalkhal county. Data are collected from related documents, field observation, interview and questionnaire, and Chi Square test is applied to it. The results indicate that the studied area is endowed with rich soil and water resources. Rural people identify and employ indigenous and local mechanisms for the conservation of water and soil. These mechanisms have significant impacts on optimal management of soil and water resources.