شناخت اثربخشي برنامه جرات ورزي مدرسه محور بر مهارت هاي خودتصميم گيري و خود-حمايتي دانش آموزان دبيرستاني

Evaluation the efficiency of school-based assertiveness program on self-advocacy and self-determination skills in high school students

زمينه و هدف: توجه به خودتصميم گيري و خود حمايتي دانش آموزان، براي موفقيت در زندگي و آماده-شدن جهت تصميم گيري، امري ضروري است. مطالعه حاضر با هدف ارزيابي اثربخشي برنامه جرات ورزي بر مهارت هاي خودتصميم گيري و خود حمايتي دانش آموزان دبيرستاني انجام شده است. روش بررسي: در اين مطالعه نيمه تجربي140دانش آموز دختر (70 نفر آزمون و70 نفر كنترل) از دبيرستان هاي روزانه اصفهان شركت داشتند. 8 جلسه برنامه به همراه پرسشنامه هاي اطلاعات دموگرافيك، جرات ورزيRichey و Gambrillو مهارت هاي خودتصميم گيري و خودحمايتي به كار گرفته شد. اطلاعات با استفاده از آزمون هاي آماري تي مستقل، آزمون آناليز واريانس با تكرار مشاهدات و كاي اسكوير تحليل شدند. يافته ها :آزمون كاي اسكوير، اختلاف معني داري را در متغيرهاي دموگرافيكي بين دو گروه نشان نداد (05/0P < ). آزمون آناليز واريانس با تكرار مشاهدات اختلاف معني داري را در ميانگين نمره جرات ورزي قبل، بلافاصله و 2 ماه پس از مداخله در گروه شاهد نشان نداد (05/0P > )، اما در گروه مورد اين اختلاف معني دار بود (002/0P=). همچنين آزمون آناليز واريانس با تكرار مشاهدات، اختلاف ميانگين نمره مهارت-هاي خودتصميم گيري و خود حمايتي دانش آموزان گروه شاهد را معني دار نشان نداد (05/0P > )، ولي در گروه مورد اين نتايج معني دار مشاهده شد (05/0P < ). آزمون تي مستقل اختلاف ميانگين نمره مهارت هاي خودتصميم گيري و خود حمايتي دانش آموزان در زمينه علمي و شغلي از نگاه والدين و معلمين گروه مورد را 2 ماه بعد از آموزش معني دار نشان داد (012/0P=). نتيجه گيري: برنامه هاي جرات آموزي در دانش آموزان دبيرستاني منجر به افزايش مهارت هاي خود تصميم-گيري و خود حمايتي مي شود. با توجه به ماهيت اين گونه برنامه هاي ارزان، ايمن و در عين حال كارا و اثربخش، بكارگيري آن در نوجوانان توصيه مي شود.

Background and aims: Attention to self-advocacy and self-determination skills is essential for student’s to be succssful in life and be preparae for decision making. This study aims to evaluate the efficiency of school-based assertiveness program on self-advocacy and self-determination skills in high school students Methods: In this semi-experimental study, 140 students (70 in each group) from Isfahan high schools were randomly selected. Demographic, Gambrill & Richey, self advocacy and self determination in scientific and occupation field’s questionnaires were applied in 8 sessious. Data were analyzed using independent t test, Anova repeated measurement and chi-square. Results: Chi-square test showed no significant differences in demographic variables between two groups (P < 0.05). Repeated measurement test showed no significant differences in mean score of assertiveness before, after and 2 months after interention in control group (P > 0.05), where as this test showed significant differences in trial group (P=0.002). Also the same test showed no significant differences in mean score of students self-advocacy and self-determination skills in control group (P > 0.05), where as this test showed significant differences in trial group (P < 0.05). Independent sample T test showed no significant differences in mean score of student self-advocacy and self-determination concerning the occupatianial and scientific field in parents and teachers point of view 2 months after intervention, this differences was significant in trial group(P=0.012). Conclusion: Application of assertiveness program for high school students lead to promote students self-advocacy and self-determination skills. According to safety, inexpensive. Effectiveness and efficiency of theses programs, application of them are suggested for promoting students self-advocacy and self-determination skills of high school students.