مطالعه سهم حركات صفحات زمين‌ساختي منطقه خاورميانه در توليد ميدان سرعت ‏GPS‏ ‏شبكه غيردايم ژيوديناميك سراسري ايران

Study of Tectonic Plate Motions Contribution of the Middle-East Region ‎in the GPS Velocity Field of Iranian Campaign Global Geodynamic ‎Network

در اين پژوهش، نقش حركت صفحات زمين‌ساختي و گسلش هاي مختلف موجود در منطقه خاورميانه بر روي داده هاي ژيودتيك (ميدان سرعت ‏GPS‏) مورد بررسي قرار گرفته است و ‏هدف آن بررسي سهم اين حركات در توليد ميدان سرعت ‏GPS‏ شبكه غيردايم ژيوديناميك سراسري در محدوده كشور ايران با استفاده از مفاهيم مكانيك شكست و مدل سازي ‏جداشدگي است. براي اين منظور، اطلاعات گسلش موجود از منطقه خاورميانه با توجه به زمين ساخت منطقه به دسته هاي مختلف تقسيم شده و مولفه هاي سرعت ناشي از آنها مدل‌سازي ‏شده و با ميدان سرعت حاصل از ‏GPS‏ مقايسه شده است. نتايج حاصل از مدل سازي ها نشان مي دهند كه سهم گسلش هاي مربوط به صفحه عربستان در ميدان سرعت مشاهداتي ‏GPS‏ بيشتر ‏از سهم گسلش هاي فلات آناتولي بوده و گسلش هاي داخلي ايران نيز ضمن ايجاد فشردگي شمالي- جنوبي سعي در دوران ميدان سرعت حاصل از صفحه عربستان و فلات آناتولي ‏به‎صورت پادساعت گرد دارند. مدل سازي هاي انجام‌شده، نشان مي دهند كه حدود 30 درصد مولفه هاي ميدان سرعت ‏GPS‏ توسط گسلش هاي داخلي ايران، 60 درصد آن توسط صفحه ‏عربستان و 10 درصد آن توسط گسلش هاي فلات آناتولي تامين مي شود.‏

In this research, the role of various existing tectonic plate and faulting motions in the middle-east region has been investigated on the ‎geodetic data and its purpose is to estimate the contribution of these motions in the GPS velocity field of campaign global geodynamic ‎network in the region of Iran using fracture mechanics concepts and dislocation modeling. For modeling the faulting data in the Middle-East ‎region were decomposed to various categories by considering the tectonics of the region and were included in the model and the induced ‎velocity field due to them were modeled and compared with GPS velocity field. Obtained results show that the contribution of Arabian plate ‎in observational GPS velocity field is more than the contribution of Anatolian plateau faultings and inside faultings of Iran create an internal ‎north-south compression component and a counterclockwise rotation component in the modeled velocity field. According to modeling results ‎about 30% of GPS velocity field components are produced by Iranian inside faults, 60% by Arabian plate and 10% by Anatolian plate.‎