ارزيابي تاثير عرضه عمومي سهام شركت‌هاي دولتي بر نقدشوندگي سهام در بورس اوراق بهادار تهران

An Appraisal on the Effect of Share Issue Privatization on Tehran Stock Exchange Liquidity

نقدشوندگي مهم‌ترين جنبه توسعه بازار‌هاي سهام به‌شمار مي‌رود. در اين پژوههش اثر خصوصي‌سازي از طريق عرضه عمومي سهام شركت‌هاي دولتي بر نقدشوندگي سهام در بورس اوراق بهادار تهران بررسي شده است. با توجه به سه معيار قابل اندازه‌گيري در واگذاري شركت‌ها از طريق بورس، سه فرضيه بر حسب تعداد شركت‌هاي خصوصي شده، تعداد سهام عرضه شده و ارزش ريالي واگذاري‌ها تدوين و تاثير هر كدام بر نقدشوندگي سهام در بورس مورد آزمون قرار گرفته است. در پژوهش حاضر، درجه نقدشوندگي بورس تهران به عنوان متغير وابسته به‌كار گرفته شده كه با استفاده از دو معيار اندازه‌گيري نقدشوندگي شامل نسبت گردش معاملات و سنجه عدم نقدشوندگي آميهود، نسبت به محاسبه آن اقدام شده است. در ضمن، محاسبه معيار آميهود بر اساس بازده دو شاخص اصلي بورس تهران، شامل شاخص بازده نقدي و قيمت (تدپيكس) و شاخص كل قيمت (تپيكس)، صورت گرفته كه به اين ترتيب، مقادير متغير وابسته بر اساس دو مدل مجزا و در مجموع با استفاده از سه معيار كلي شامل: مدل مبتني بر گردش معاملات، مدل مبتني بر سنجه آميهود بر اساس شاخص تپيكس و مدل مبتني بر سنجه آميهود بر اساس شاخص تدپيكس، محاسبه و در مدل‌سازي نهايي مورد استفاده قرار گرفته است. نتيجه كلي پژوهش بيانگر تاثير قابل توجه و معنا‌دار انجام خصوصي‌سازي از طريق عرضه عمومي سهام شركت‌هاي دولتي در بورس اوراق بهادار تهران بر توسعه و نقدشوندگي اين بازار است.