روابط دروني طرح‌واره‌هاي ناسازگار اوليه و صفات شخصيت

Inter-relations between early maladaptive schema and personality traits

زمينه و هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسي روابط دروني بين طرح‌واره‌هاي ناسازگار اوليه و پنج عامل بزرگ شخصيت انجام پذيرفت. مواد و روش‌ها: پژوهش حاضر از نوع همبستگي بود. جامعه آماري اين پژوهش متشكل از دانشجويان كارشناسي، كارشناسي ارشد و دكتراي دانشگاه تهران بودند. نمونه 200 نفر از دانشجويان (100 پسر و 100 دختر) بودند كه به شيوه نمونه‌گيري در دسترس انتخاب و مورد آزمون قرار گرفتند. ابزار پژوهش پرسش‌نامه‌هاي «فرم كوتاه طرح‌واره Young (YSQ-SF)» و «فرم كوتاه و تجديد نظر شده پنج عامل شخصيت (NEO-FFI يا Five-Factor Inventory)» بود. براي تجزيه و تحليل داده‌ها از همبستگي Pearson و همبستگي كانوني (Canonical correlation) استفاده شد. يافته‌ها: صفات شخصيتي با طرح‌واره‌هاي ناسازگار اوليه رابطه معني‌دار داشت. نتايج همبستگي كانوني نشان داد كه روان رنجورخويي و رهاشدگي/ بي‌ثباتي در اولين ريشه كانوني، توافق و انزواي اجتماعي/ بيگانگي در دومين ريشه كانوني و در سومين ريشه كانوني وظيفه‌شناسي و بي‌اعتمادي/ بدرفتاري بيشترين نقش را داشته‌اند. نتيجه‌گيري: بر اساس نتايج به دست آمده، مي‌توان گفت كه طرح‌واره‌هاي ناسازگار اوليه و ابعاد شخصيتي همگرايي و همپوشي مفهومي قابل ملاحظه‌اي دارند.

Aim and Background: Using a correlational method, the present research was done to study the inter-relations between early maladaptive schemas and five main factors of personality traits. Methods and Materials: The statistical population consisted of bachelor’s, master’s, and doctoral degrees students of the University of Tehran from which a sample group of 200-subject (100 males and 100 females) was selected through available sampling method. Young Schema Questionnaire-Short Form (YSQ-SF) and revised Five-Factor Inventory of personality (NEO-FFI) questionnaires were used as the tools of the study while Pearson correlation and canonical correlation tests were used for the data analysis. Findings: The findings suggested that personality trait of neuroticism and maladaptive schema of abandonment/instability had the most prominent role in the first canonical root. Maladaptive schema of social isolation/alienation and personality trait of agreement, and maladaptive schema of mistrust/abuse and personality trait of conscientiousness had the most prominent role in the second and third canonical roots, respectively. Conclusions: According to results, it can be concluded that there was a statistically significant convergence and overlap between the early maladaptive schemas and personality dimensions.