شاهنامه عصر صفوي كابل و بازنمايي درون‌ مايه‌هاي آن

Kaabol’s Shahnameh of the Safavi era

هنوز با وجود اينكه صدها دست‌نويس شاهنامه حكيم توس مورد بررسي و تحقيق صاحب‌نظران قرار گرفته است، باز گه گاه و از روي اتفاق پرده از رخسار حجله‌نشيناني تنها مانده و فراموش شده برداشته مي‌شود و مشتاقان هنر و دوست‌داران و اديبان يا هنرمنداني را كه انتظار ندارند چنين اتفاقي رخ دهد، در حيرت فرو مي‌برد. يكي از اين دست آثار، شاهنامه‌اي كامل، مصور و مذهّب با خوش‌نويسي بسيار زيباست كه در سال 1044 هجري قمري در دارالسلطنه قزوين به دست تواناي خوش‌نويسي به نام عبدالرزاق قزويني و با هنرمندي نگارگراني چيره دست فراهم آمده كه تا كنون كسي از آن آگاهي نداشته است. اين دست‌نويس ارزشمند و گران‌قدر اكنون در آرشيو ملي كابل افغانستان نگه‌داري مي‌شود و تا كنون به جامعه ادبي و هنري معرفي نشده است. در اين نوشته كوشش مي‌شود كه تا حدّ مقدور به معرّفي اين اثر هنري براي نخستين بار پرداخته شود.

Despite the fact that hundreds of manuscripts of shahnameh have been investigated by the scholars, yet sometimes quite accidently mystery is unveiled from an abandoned and forsaken copy only to bewilder the eager artists and literary figures. Of such works, is a complete Shahnameh, illustrated and gilded with beautiful calligraphy produced by the calligrapher Abdul Razzagh Ghazvini and with the artistic collaboration of other infamous painters in the year 1044 Hijra found in Ghazvin’s Darossaltaneh. This invaluable manuscript is currently kept in the national archive of Kabul, in Afghanistan and has not yet been introduced to the artistic and literary circles. The purpose of this article is to introduce this artistic work for the first time.