نقش توبه در حدود و تعزيرات

The Role of Repentance in Punishments of “Hadd” and”Tazir”

قانون مجازات اسلامي 1392 در يك رويكرد تحسين‌برانگيز و در تبعيت از منابع شرعي، تاسيس توبه را به عنوان يكي از قواعد حقوق جزاي عمومي مطرح كرده است. لكن در مواردي مقررات آن فاقد هم خواني و انطباق لازم با موازين شرعي و اصول حقوقي است. نوآوري قانونگذار در تفكيك جرايم تعزيري به اعتبار درجات شدت و ضعف مجازات و پذيرش تاثير توبه تنها در جرايم خفيف نيز فاقد مباني موجه و موجب بهم‌ريختگي موازين حقوقي بوده و مخالف ضوابط شرعي است. اين مقاله پس از بررسي موقعيت نهاد توبه در قانون مجازات اسلامي و مقررات مربوط به آن، وجوه مغاير با مباني و موازين حاكم بر اين نهاد را يادآور شده بر اين دريافت تاكيد مي كند كه رفع ايرادات بسياري كه از جنبه‌هاي مختلف متوجه مقررات قانوني حاكم بر توبه در تعزيرات است تنها با معطوف كردن محدوديت هاي پذيرش توبه به آن دسته از جرايم تعزيري كه در منابع شرعي فاقد سابقه است (مجازات هاي بازدارنده) و با قيد انصراف اين مقررات از تعزيرات شرعي ممكن مي‌گردد.

Foundation of repentance following Islamic resources is an impressive suggestion in the Islamic Penal code (1392). However its regulations are inconsistent with Islamic rules and legal principles in some cases. Legislator’s innovation to categorize crimes according to severity of punishment and acceptance of repentance only in minor offences lacks sufficient valid bases and causes confusion in legal principles. Fixing the numerous troubles in current regulations of repentance in Tazir crimes is only possible by limiting those regulations to Tazir crimes not present in Islamic resources (inhibitory punishments-Tazirat e Hokumati) and excluding offenses specified in shari’a (Tazirat e Shar’ee).