مقياس بندي چند بعدي و سودمندي آن در حوزه هاي مختلف روان شناسي

Multidimensional Scaling (MDS) and its Utility in Various Psychological Domains

زمينه: روايي از جمله مسايلي است كه در آزمون سازي از اهميت ويژه اي برخوردار است. هدف: هدف اين مقاله معرفي اجمالي مقياس بندي چند بعدي به عنوان روشي براي تعيين روايي ابزار، ارزيابي برون دادهاي آن، مقايسه آن با ديگر روش‌هاي مشابه و سودمندي اين روش در حوزه هاي مختلف روان‌شناسي است. روش: مقياس بندي چند بعدي بر روي مقياس باورهاي پسا انتقادي (باورهاي ديني) در بين 419 دانشجوي دانشگاه هاي دولتي شهر تهران (دانشگاه تهران، امير كبير و علامه طباطبايي) كه به شيوه تصادفي انتخاب شده بودند. يافته‏ها: اجراي مقياس بندي چند بعدي، وجود دو بعد در اين مقياس را نشان داد و از روايي ساختار اين مقياس حمايت كرد. نتيجه‏گيري: به طور كلي مي‌توان گفت كه مقياس بندي چند بعدي، روش مناسبي براي تعيين روايي ابزارهاي روان‌شناختي است كه ويژگي‌هاي افراد را بر اساس ابعاد مختلف ارزيابي مي‌كنند.

Background: Validity is of particular importance in test development. Objective: The aim of this paper is to briefly introduce the multidimensional scaling (MDS) as a method of determining construct validity, to assess its outputs, to compare it with other similar methods, and to show the utility of this method in different domains of psychology. Method: Multidimensional scaling was performed on 419 students of Tehran state universities (Tehran, Amir Kabir, and Allameh Tabataba’i universities) who were selected randomly to investigate the efficacy of Post-Critical Beliefs (religious beliefs) scale. Results: The implementation of multidimensional scaling showed the existence of two dimensions and confirmed the construct validity of the Post-Critical Belief scale. Conclusion: Generally speaking, multidimensional scaling is a suitable technique for determining the validity of psychological instruments that are used to evaluate individuals’ characteristics based on different dimensions