تحولات ماورا النهر در عصر صفوي و زمينه‌هاي مهاجرت بابر به هند

Transoxania evolutions during Safavid Era and motivations for Baberʹʹs Immigration to India

آثارالسلاطين تاليف ميرسيد ناصرالدين، نسخه ي خطي ارزشمندي است كه درباره ايران، هند و به ويژه ماورا النهر در دوران حكومت صفويه و قاجاريه حاوي مطالب درخور توجهي است. مولف دراين اثر در مورد حكومت سلاطين شيباني در سمرقند و بخارا سخن گفته است و به اجمال به تشريح رقابت صفويان و ازبكان به منزله ي دو نيروي قوي در تعيين سرنوشت ماورا النهر پرداخته است. همچنين زمينه درگيري و نبردهاي دو حاكم مغولي؛ شيبك خان ازبك و ظهيرالدين محمدبابر را در ماورا النهر كه سرانجام به تسلط شيبك خان بر آن ناحيه، شكست بابر و رفتن او به هندوستان و تاسيس سلسله تيموريان هند انجاميد، بررسي كرده است. اين مقاله نگاهي اجمالي به تحولات اين منطقه و علت مهاجرت بابر به هندوستان و تاسيس سلسله تيموريان هند با تكيه بر منابع اوليه به ويژه كتاب آثار السلاطين دارد.