تحليل موضوعات غنايي در منظومه حماسي بهمن‌نامه

The Analysis of Lyric Themes in Epic of Bahman-Name

گونه‌هاي ادبي از لحاظ محتوا به ادب حماسي، غنايي، تعليمي و نمايشي دسته‌‌بندي شده است. اين گونه‌ها با يكديگر تداخل دارند. به ديگر سخن، يك اثر غنايي ممكن است داراي بخش‌هاي حماسي باشد و در يك اثر حماسي مي‌توان نشانه‌هايي از شعر تعليمي يا غنايي ديد. كه حضور عناصري از يك گونه ادبي در گونه‌اي ديگر، گاه موجب تنوع و افزايش جذابيت اثر است و گاهي گسيختگي لحن و زبان اثر را سبب مي‌شود. بهمن‌نامـه (ق 5-6) اثر ايرانشاه بن ابي‌الخير يكي از منظومـه‌هاي حماسـي است كه تهي از جنبه‌هاي غنايـي نيست. در اين مقاله، بررسي موضوعات غنايي و هماهنگي يا عدم تناسب آنها با متن حماسي مدّ نظر بوده است؛ زيرا دو گونه ادب حماسي و ادب غنايي با يگديگر تفاوت دارند. در اين مقاله موضوعات غنايي موجود در اين منظومه، استخراج و دسته‌بندي شده كه حاصل آن شناسايي دوازده موضوع غنايـي از جمله: اعتذار، سوگند، نيايش‌، مرثيه، مدح، شكواييه، مفاخره، هجـو و ... است. در اين موضوعـات غنايي، لحن حماسي و قدمت زبـان رعايت شده است. حضور موضوع غنايـي موجب گسست در لحن حماسي نبوده و اين اثر داراي وحدت لحن است.