چيستي لذت از منظر ابن‌سينا و فخر رازي

The nature of the pleasureʹʹFrom the standpoint of IbnSina and Razi

«لذت» از اساسي‌ترين انگيزه‌هاي رفتار آدمي است كه مورد توجه ويژه فيلسوفان قرار گرفته است. ابن‌سينا پاسخ به پرسش «چيستي لذت» را از طريق شناخت نفس و قواي ادراكي آن ميسر مي‌داند. از نظر او، لذت عبارت از ادراكي حضوري است كه از دستيابي مدرِك به آنچه در نظرش كمال و خير به شمار مي‌رود، حاصل مي‌شود و به واسطه ادراك، كمال و خير ذومراتب و تشكيكي است. فخر رازي نظريه متزلزلي دارد؛ گاهلذت را بي‌نياز از تعريف مي‌داند و گاه آن را به ادراك ملايم تعريف مي‌كند. او مراتب چندگانه‌اي براي آن در نظر نمي‌گيرد و تنها معتقد به وجود لذت عقلي بوده، لذات حسي را رفع الم يا تغيير حالت مي‌داند. در اين مقاله به تحليل و بررسي ماهيت لذت از ديدگاه اين دو فيلسوف مي‌پردازيم.