شنا‌‌‌‌‌‌‌سايي، تنوع گونه‌اي و مكان هاي آشيانه سازي پرندگان آبزي و كنارآبزي جوجهآور در تالاب هشيلان

A study to identifyWaterfowl and Wader species, determining the Nesting sites and Biodiversity of Hashilan wetland (using GIS)

تحقيق حاضر با هدف شنا‌سايي گونه‌هاي جوجه‌آور پرندگان آبزي وكنار آبزي، تعيين تنوع گونه‌اي و مكان هاي آشيانه‌سازي آن ها در تالاب هشيلان واقع در 36 كيلومتري مركز استان كرمانشاه (غرب كشور) طي 18 بازديد با فاصله زماني 5 روز يك بار از ارديبهشت تا مرداد 1390 انجام گرفت. از آنجا كه اطلاعات مربوط به آشيانه‌سازي پرندگان در علوم حيات‌وحش بسيار مهم است و گونه‌هاي پرندگان براي جوجه‌آوري به شرايط خاص وابسته‌اند، اهميت شناخت زيستگاه‌هاي آشيانه‌سازي دوچندان مي‌شود. پرندگان آبزي وكنارآبزي نيز از مهم ترين موجوداتي به‏شمار مي‌روند كه داراي ارزش هاي زيباشناختي، تفرجي، اقتصادي، اجتماعي و ارزش هاي ديگرند. تالاب هشيلان از بومسازگان هاي پيچيده غرب كشور است. گونه‌هاي زيادي از پرندگان در اين منطقه، زمستان‌گذراني و جوجه‌آوري داشته يا بومي منطقه‌اند. در اين راستا 21 آشيانه متعلق به 5 گونه جوجه‌آور شامل: لكلك سفيد (Ciconia ciconia)، اردك سرسبز (Anas platyhynchos)، يلوه‌كوچك (Porzana parva)، كشيم‌كوچك (Tachybaptus ruficollis) و چنگر‌نوك‌سرخ (Gallinula chloropus) شناسايي شدند. بيش‏ترين درصد فراواني در ميان اين پرندگان مربوط به خانواده يلوه (Rallidae) با 40/53 درصد و بيش‏ترين تعداد گونه‌ها هم متعلق به همين خانواده با وجود 2 گونه مي باشد. بيش‏ترين مقدار شاخص هاي محاسبه شده تنوع گونه‌اي شانون -وينر (014/1)، غناي گونه‌اي مارگالف (446/0)، چيرگي سيمسون (176/0) و تراز زيستي (922/0) متعلق به پرندگان كنار آبزي جوجه‌آور با وجود 3 گونه است. مكان‌هاي مناسب آشيانه‌سازي به طور عمده در سراب سبزعلي (تغذيه كننده آب تالاب) و قسمت‌هاي شرقي تالاب مشاهده شد.

Present study is done to identify Waterfowl and Wader species, determining variety and their nesting sites in the Hashilan wetland during 18 visits with time interval of 5 days at once from May till June2011.Since knowledge of birdsʹ nesting sites in wildlife sciences is very important and birdsʹ species for breeding are dependent on the particular conditions, the importance of recognition of nesting habitat will be doubled. Waterbirds are also of the most important creatures that have other aesthetic, recreational, economic, social values. Hashilan wetland is one of the most important and complex wetland in the western part of Iran. Many species of birds in this zone have overwintering and breeding or native to theregion. In this regard, 21 nests belonging to 5 species of breeding birds including Ciconia ciconia, Anas platyrhynchos, porzana parva, Tachybaptus ruficollis, Gallinula chloropuswere identified. The highest frequency among these birds belongs to Rallidaefamily with 53.40 percent and the highest number of species belonging to the same family with 2 species. Maximum diversity index calculated by Shannon - Wiener (H’=1.014), Margalef species richness (R=0.446), Simpson dominance (?=0.176) and the biological level (Es=0.922) belongs to the wader breeding birds with 3 species. According to thestudy it seems that the eastern region of Hashilan wetland has the suitable conditions for nesting of waterbirds.