احساسات ضد اخباريگري در بين علماي عصر قاجار با تاكيد بر محمدباقر خوانساري (متوفي 1313ق)

Anti-Akhbarist Feelings among the Scholars of the Qajar Period With an Emphasis on Bagher-e Khansari (d. 1313 A.H.L.)

اختلاف نظر بين دو مكتب فقهي اخباري و اصولي پيش از آن كه در سده -13 هـ. ق به پايان رسد، از چالشي دنباله دار بين دو نحله از قرون 11و 12 شروع شده بود. در اين روند پيوستگي هاي سببي و نسبي بين روحانيون اصولي به تقويت مقام مجتهدان و اتحاد آنها عليه ديدگاه روحانيون اخباري منجر شد. اين مقاله تلاش دارد تا با پيگيري قرابت هاي موجود بين علماي ديني و مطالعه موردي ميرزا محمدباقر خوانساري به تحليلي در باره علل گرايشهاي ضد اخباري در ميان روحانيت عصر قاجار بپردازد. واكاوي گفتارهاي ضد اخباري كتاب روضات الجنات خوانساري و بررسي پيوندهاي نسبي نويسنده اين اثر فقهي با ديگر معارضان اخباريه كوششي است كه نويسنده مقاله آن را سرلوحه تحقيق خويش قرار داده است.

The difference of opinion between the two Akhbari and Usuli schools of law began with a long challenge between the two in the 11th and 12th centuries (A.H.L.) before ending in the 13th century. During this time blood relations and inter-marital connections between the Usuli scholars strengthened the position of Usuli Mujtahids (jurists) and caused solidarity among them vis-à-vis the viewpoints of Akhbari scholars. Following up on the existing intimacy between religious scholars and taking up the case study of Mirza Mohammad Bagher-e Khansari, this paper tries to present an analysis about the causes of anti Akhbarism among the clergy of the Qajar period. The writer has chosen a restudy of anti-Akhbarist treatises in Khansari’s “Rawdhat ul-Jannat” and his inter-marital relations with other opponents of the Akhbaris as his main points of focus here.