ارزيابي اثر بخشي عمليات بيومكانيكي آبخيزداري در ترسيب‎ ‎كربن به‌منظور اصلاح تغييرات اقليمي، مطالعه موردي:‏‎ ‎آبخوان‌داري كوهدشت و پخش سيلاب رومشكان

Evaluation of the effectiveness of biomechanical practices of ‎watershed management on carbon sequestration for climate change ‎mitigation, case study: Kouhdasht aquifer management and ‎Romeshkan floo

گرمايش جهاني معلول تصاعد گازهاي گلخانه‌اي نظير گازكربنيك، متان، نيترواكسيد و غيره به جو در اثر فعاليت‌هاي كشاورزي و صنعتي مي‌باشد. اين پژوهش با هدف ارزيابي اثر بخشي عمليات بيومكانيكي آبخيزداري به‌منظور اصلاح تغييرات اقليمي در دو سايت پخش سيلاب رومشكان و آبخوان‌داري كوهدشت انجام شد. بدين‌منظور چهار گونه درختي اكاليپتوس­، سرو­­­، بادام و انجير در سايت پخش سيلاب رومشكان و پنج گونه درختي پسته، انار، انجير، سرو و بادام در سايت آبخوان‌داري كوهدشت كه همراه با عمليات مكانيكي و در مجاورت سازه‌هاي مكانيكي همگي در سال 1375 كاشته شده‌اند، انتخاب شد. سپس با قطع كامل اين گونه‌ها از اندام مختلف هر گونه درختي 10 نمونه با دو تكرار تهيه و با انجام مراحل مختلف آزمايشگاهي ميزان كربن ترسيب شده در اندام مختلف هر گونه درختي تعيين شد. با توجه به نتايج آزمايشات و تحليل اطلاعات به‌دست آمده از سايت‌هاي مورد مطالعه، مشخص شد در مكان‌هايي كه پروژه‌هاي پخش سيلاب در آن‌ها صورت پذيرفته و گونه اكاليپتوس كشت شده است، شرايط ترسيب كربن نسبت به ساير گونه‌هاي كشت شده در پخش سيلاب و آبخوان مطلوب‌تر بوده و ميزان آن به‌طور ميانگين 167.9 تن در هكتار مي‌باشد. نتايج اين پژوهش نشان داد كه در گونه‌هاي اكاليپتوس و سرو كاشته شده در پخش سيلاب رومشكان و نيز انجير و سرو كاشته شده در آبخوان كوهدشت شاخه بيشترين ميزان ترسيب كربن را به‌خود اختصاص داده است. در گونه بادام، پسته و انار كاشته شده در آبخوان كوهدشت ريشه بيشترين مقدار ترسيب كربن را دارا بوده، در انجير كاشته شده در پخش سيلاب رومشكان تنه و در بادام كاشته شده در آبخوان كوهدشت ريشه و شاخه به‌طور مشترك بيشترين مقدار ترسيب كربن را به‌خود اختصاص داده‌اند. همچنين، بررسي‌ها نشان مي‌دهد كه برگ تمامي گونه‌هاي مورد مطالعه كمترين نقش را در ترسيب كربن داشته‌اند.

Global warming is affected by greenhouse gas emissions such as carbon dioxide, metan, ‎nitroxid by industrial and agricultural activities. This study was aimed to evaluate the ‎watershed biomechanical effects on modification of climate change in the Romeshkan ‎flood spreading station and Kouhdasht aquifer. For this purpose, four tree species of ‎Eucalyptus, Cypress, Almond and Fig in the Romeshkan flood spreading station and five ‎tree species of Pistachio, Pomegranate, Fig, Cedar and Almond in Kouhdasht aquifer ‎were chosen adjacent to mechanical structures, all planted in 1996. Then, ten samples‏ ‏were taken with two replications from different parts of each tree by full cut of these ‎species and Carbon sequestration of each part was computed by different experimental ‎procedures. According to the results from the study sites, the condition of carbon ‎sequestration by Eucalyptus was better than other species with an average of 167/9 ton ‎per hectare. Results showed that Eucalyptus and Cypress trees planted in Romeshkan ‎flood spreading station and Fig and Cedar trees planted in Kuhdasht aquifer had the ‎greatest amount of carbon sequestration in their branches. Also, Almonds, Pistachios and ‎Pomegranates planted in Kouhdasht aquifer had the greatest amount of carbon ‎sequestration in their roots and Figs planted in Romeshkan flood spreading station had the ‎greatest amount of carbon sequestration in their stems, and Almonds planted in the ‎Kuhdasht aquifer had the greatest amount of carbon sequestration in their roots and ‎branches. Also, studies showed that the leaves of all species had the minimal role in ‎carbon sequestration.‎