اثر تلفيقي Trichoderma virens و Glomus mosseae در كنترل نماتد Meloidogyne javanica در گوجه فرنگي

به ‌منظور بررسی تأثیر دو قارچ Glomus mosseae وTrichoderma virens بر نماتد Meloidogyne javanica، عامل ریشه‌گرهی گوجه‌فرنگی، آزمایشی به‌صورت كاملاً تصادفی با هفت تیمار در چهار تكرار در شرایط گلخانه‌ای انجام شد. T. virens از مزارع گندم استان فارس جداسازی و روی محیط كشت PDA تكثیر شد و زادمایه اولیه G. mosseae از گروه باغبانی دانشگاه ولی‌عصر (عج) رفسنجان تهیه شد و برای تكثیر و به‌دست‌آوردن جمعیت مورد نظر از هاگ‌های خالص، از كشت گلدانی استفاده شد. اثر هر دو قارچ در تیمارهای مختلفی به‌صورت مجزا و مخلوط با یكدیگر بررسی شد. نتایج این آزمایش‌ها نشان داد كه مخلوط این دو قارچ باعث كاهش تمامی فاكتورهای مرتبط با نماتد شد، به‌طوری كه تعداد گال ریشه از 28/7 گال در هر گرم ریشه به 72/0، تعداد توده تخم از 76/2 توده در هر گرم ریشه به 39/0، تعداد لارو سن دوم از 5/3553 لارو در هر گلدان به 25/2471 و در نهایت، فاكتور تولیدمثل نماتد از 13/2 به 48/1 كاهش یافت. در مورد شاخص‌های رشدی گیاه نیز تیمار مخلوط دو قارچ نسبت به تیمار شاهد بدون مایه‌زنی به نماتد اختلاف معنی‌دار آماری ندارد. از بین تیمارهای دیگر، كاربرد G. mosseae باعث كنترل نماتد و افزایش میزان رشد رویشی گوجه‌فرنگی، حتی در مقایسه با تیمار شاهد شد.