بررسي برخي شاخص هاي فيزيولوژيك و بيوشيميايي ارقام كلزا تحت تاثير تنش خشكي

خشكي يكي از عوامل محيطي مهم محدود كننده توليد محصولات زراعي در دنيا است. به منظور ارزيابي برخي صفات فيزيولوژيكي و بيوشيميايي ارقام كلزا تحت تاثير تنش خشكي، آزمايشي به صورت كرت هاي خردشده در قالب طرح بلوك هاي كامل تصادفي در 3 تكرار، از زمان انتهاي گلدهي تا پر شدن دانه (مدت 26 روز) انجام شد. فاكتور اصلي تنش خشكي در دو سطح تنش و شاهد (به ترتيب با 160 و 80 ميليمتر تبخير از تشتك تبخير) و فاكتور فرعي سه رقم كلزا Billy، Adriana، و Tassilo بودند. صفات محتواي نسبي آب، هدايت روزنه اي، پرولين و قند كل 7 ، 12 و 26 روز پس از قطع آبياري اندازه گيري شدند. نتايج نشان داد كه تنش در زمان گلدهي (7 روز پس از تنش) باعث كاهش محتواي نسبي آب، هدايت روزنه اي و قند كل و افزايش پرولين شد. تنش در مرحله خورجين دهي (12 روز پس از تنش) و پر شدن دانه (26 روز پس از تنش) باعث كاهش محتواي نسبي آب و هدايت روزنه اي و افزايش پرولين و قند كل شد. عملكرد دانه و اجزاي آن پس از رسيدگي كامل گياه اندازه گيري شدند. تنش از مرحله گلدهي باعث كاهش عملكرد دانه و اجزاي آن شد اما كاهش در وزن هزار دانه معني دار نبود. بيشترين و كمترين عملكرد دانه به ترتيب در ارقام Adriana با 2814 در شرايط شاهد و Tassilo با 4/994 كيلوگرم در هكتار در شرايط تنش بود. با توجه به نتايج، رقم Adriana عملكرد بهتري در شرايط تنش از خود نشان داد و كاشت اين رقم در مناطق خشك توصيه مي شود.