تاثير ويتامين B1 و هورمون IBA بر ريشه زايي و رشد سلول هاي كورتكس ريشه هاي نابجاي قلمه هاي رزماري (Rosmarinus officinalis L.) در شرايط كشت هيدروپونيك

گياه رزماري (Rosmarinus officinalis L.) از لحاظ زينتي و دارويي داراي ارزش زيادي مي باشد. مطالعه وضعيت رشد و آناتوميك اين گياه در مرحله ريشه زايي قلمه ها اهميت دارد. در اين پژوهش، تاثير جداگانه و همزمان ويتامين B1 (تيامين) و ايندول بوتيريك اسيد (IBA) بر رشد طولي، ريشه زايي و ساختار آناتوميك ريشه هاي نابجاي قلمه هاي رزماري در محيط كشت هيدروپونيك مطالعه گرديد. تركيب تيمارها با استفاده از آزمايش فاكتوريل به صورت 9 تركيب تيماري حاوي سه سطح از دو ماده IBA و ويتامين B1 تعيين گرديد. تيمارها به مدت دو هفته در شرايط استاندارد نور، دما و رطوبت بر قلمه ها اعمال شد. سپس با استفاده از مقطع گيري عرضي و رنگ آميزي مضاعف، وضعيت آناتوميك ريشه از لحاظ مقطع عرضي، رشد سلول هاي كورتكس، تراكم ريشه هاي فرعي و تارهاي كشنده با استفاده از ميكروسكوپ نوري و همچنين رشد طولي قلمه ها مورد مطالعه قرار گرفت. نتايج نشان داد كه تيمارهاي جداگانه و همزمان B1 و IBA به خوبي بر رشد طولي، مورفولوژي و آناتومي قلمه هاي رزماري در مرحله ريشه زايي تاثير معني دار داشت. به هر حال نتايج نشان دادند كه ويتامين B1 بيشتر تاثير بر رشد ريشه داشته است و هورمون اكسين (IBA) با تحريك تقسيم سلولي در دايره محيطيه مي تواند ريشه زايي را در قلمه ها تحريك كند. بنابراين كاربرد همزمان اين دو ماده، به خوبي و به طور چشمگيري بر تكثير و رشد گياه زينتي و دارويي رزماري تاثير معني دار داشته و از اين دو ماده مي توان در شرايط تجاري و مزرعه نيز استفاده نمود و حتي مي توان در مورد ساير گياهان زينتي كه مشكل تكثير دارند نيز استفاده نمود.