بررسي اثر سنگ‌شناسي در تعيين ضرايب آرچي در پهنه هاي سنگي مختلف افق آسماري يك مخزن كربناتي در جنوب باختر ايران

The Effect of Lithology in Defining Archieʹʹs Parameters in the Rock Zones of Asmari in a Carbonate Reservoir of Southwest Iran

رابطه آرچي كه بنيادي ترين رابطه محاسبه اشباع شدگي در مخازن هيدروكربوري است؛داراي سه متغير سيمان شدگي (m)،توان اشباع (n) و پيچاپيچي (a) است. ضريب سيمان شدگي، تابعي از شكل هندسي منافذ است. بنابراين براي تعيين ضرايب آرچي، بررسي نوع منافذ ضروري است. به منظوردست‌يابي به نتايج دقيق تر در زمينه تعيين ضرايب آرچي و در نتيجه ميزان اشباع سيال‌ها بايد سنگ ها را از ديد بافت و نوع تخلخل دسته بندي كرد و براي هر دسته،اين مقادير رامشخص ساخت. در اين پژوهش براي دسته بندي داده هاي مقاومت ويژه لاگ چاه پيمايي براي محاسبه متغيرهاي رابطه آرچي در يك چاه اكتشافي در يكي از مخازن هيدروكربوري جنوب باختر ايران از روش فركتالي استفاده شده است؛ كه داده ها را از ديد بافت و نوع تخلخل سنگ ها به سه پهنه تقسيم كرده است. سپس براي تعيين متغيرهاي رابطه آرچي در هر كدام از پهنه ها، به‌صورت جداگانه از روش الگوريتم ژنتيك استفاده شده است. بررسي‌ها نشان مي‌دهند كه اين روش مي‌تواند پيچيدگي رفتار هر يك از ضرايب را در محاسبات در نظر بگيرد.

Archie’s equation, which is the most fundamental equation for water saturation calculation,consists of three factors: Cementation factor (m), saturation exponent (n) and tortuosity (a). Cementation factor is a function of the shape of pores. Hence, the study of pore type is important in determining the Archie’s coefficients. In order to achieve more precise and reliable results in Archie’s coefficient determination and then water saturation accurately, the rocks must be rated based on texture and porosity type, where the coefficients should be constrained for each class. In this paper, fractal method is used to rate the resistivity log data and calculate Archie’s coefficient in an exploration well of a hydrocarbon reservoir in southwest of Iran. The results show three different zones based on porosity type and texture of the rocks. Then the Genetic algorithm method is used to calculate the Archie’s coefficients in each of the zones separately. The results show that this method is able to consider the complex behavior of each of the coefficients in the calculations.