تأثير نانوذرات ‌نقره بر آلودگي ميكروبي و رشد درون‌شيشه‌اي جوانه‌هاي جانبي و انتهايي ارقام فندق

The Effect of Silver Nano-particles on Microbial Contamination and In Vitro Growth of Apical and Auxiliary Buds of Hazelnut Cultivars

جوانه‌های جانبی و انتهایی شش رقم فندق در فصول مختلف تهیه شده و پس از ضدعفونی با تیمارهای متفاوت، روی محیط‌كشت MS جامد كشت شدند. درصد ریزنمونه‌های رشد كرده و درصد ریزنمونه‌های دارای آلودگی قارچی و باكتریایی ثبت گردید. علاوه‌‌بر این، تأثیر سطوح مختلف BAP و IBA بر استقرار و رشد ریزنمونه‌های فصول مختلف مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد كه نانوذرات‌نقره نقش مؤثری در كاهش آلودگی­های میكروبی درون‌شیشه‌ای ریزنمونه‌های فندق به‌همراه حداقل صدمه به بافت‌های درحال رشد دارد. در ریزنمونه‌های فصل بهار، كمترین درصد آلودگی قارچی و باكتریایی به‌همراه بیشترین درصد شاخه‌دهی در تیمارهای ضدعفونی هیپوكلریت‌سدیم 5/2­% به‌مدت 10 دقیقه و غوطه‌ورسازی ریزنمونه‌ها به‌مدت 30 یا 45 دقیقه در محلول 100 میلی­گرم در لیتر نانو‌ذرات‌نقره پس از ضدعفونی با هیپوكلریت‌سدیم 5/2٪ به مدت 5 دقیقه به­دست آمد. محیط‌كشت حاوی یك میلی­گرم بر لیتر  BAP و 01/0 میلی‌گرم بر لیتر IBA  بیشترین درصد شاخه­دهی (% 22/47)، تعداد برگ (22/6) و طول ساقه (cm 87/1) را داشت كه به‌طور معنی‌داری بیشتر از سایر سطوح BAP بود. در حالی­كه در ریزنمونه‌های فصول تابستان و پاییز كمترین درصد آلودگی باكتریایی و قارچی و بیشترین درصد شاخه‌دهی با غوطه‌ورسازی ریزنمونه‌ها به‌مدت 120 دقیقه در محلول 100 یا 150 میلی‌گرم بر لیتر نانوذرات‌نقره پس از ضدعفونی با هیپوكلریت‌سدیم به‌دست آمد. بیشترین درصد شاخه­دهی ریزنمونه‌ها در محیط‌‌كشت‌ حاوی 3 یا 5 میلی­گرم در لیتر BAP و 01/0 میلی­گرم در لیتر IBA به‌دست آمد.

Apical and auxiliary buds of six cultivars of hazelnut were prepared in different seasons, and disinfected with different treatments (including sodium hypochlorite, silver nanoparticles supplementary disinfectant and mercuric chloride) and then were cultured on solidified MS medium. The percentage of bacterial or fungal infected and developed explants were recorded. In addition, the effect of different levels of BAP and IBA on the establishment and growth of explants were evaluated. The results indicated that silver nanoparticles was effective in reducing in-vitro microbial contamination of hazelnut explants, and caused minimal injuries to the growing tissues. In spring, the lowest bacterial and fungal infections, with the highest percentage of shoot growth were obtained in 2.5% sodium hypochlorite for 10 min and submergence of explants into 100 mg/l silver nanoparticles solution for 30 or 45 min after 2.5% sodium hypochlorite for 5 min. MS medium supplemented with 1 mg/l BAP and 0.01 mg/l IBA produced the highest percentage of shoot growth (47.22), number of leaves (6.22) and shoot length (1.87 cm), which was significantly higher than the other levels of BAP. While in summer and autumn, the lowest percentage of bacterial and fungal infection and the highest percentage of shoot growth were obtained with submergence of explants into 100 or 150 mg/l silver nanoparticles solution for 120 min after 2.5% sodium for 20 min. The highest percentage of shoot growth was observed in MS medium containing 3 or 5 mg/l BAP and 0.01 mg/l IBA.