نگاهي نو به انواع مجاز و تصويرهاي مجازي

A new approach to classification of Metonymy and figurative images

انسان پيش از آن كه چيزي بر زبان بياورد، ابتدا تصويري از مفهوم آن چيز در ذهن خود مي‌سازد. بخش عمده‌اي از اين تصوّرات، همان انديشه‌هايي است كه در ذهن شكل مي‌گيرد امّا تصوير و تصوّر، حتّي مقدّم بر اين انديشه‌ها است و از طريق مكانيسم مرور و مشابه‌سازي و مقايسه و تطابق و تداعي‌هاي مكرّر همان تصويرها است كه انسان به يك انديشه دست پيدا مي‌كند. بنابراين ديدن مقدّم بر انديشيدن است و انديشيدن نيز كه توام با تصوّر و تجسّم بخشي به تصويرها است مقدّم بر زبان است. پس تصوير تصوّر تفكّر تكلّم. بر اين اساس، گزاره معروف «اي برادر تو همان انديشه‌اي» با خود پيش و پسي دارد كه مراتب پيشين آن عبارت است از: تصوير و تجسّم، و مراتب پسين آن: زبان و گفتار. اگر استعاره و تشبيه و تمثيل و نماد، به عرصه‌هاي تصوير و تصوّر و تداعي مربوط باشند، انواع مجاز ـ البتّه به غير از مجاز مشابهت ـ به طور خاص در حوزه زبان قرار مي‌گيرد. در اين مقاله دسته‌بندي متفاوت‌تري از مجاز انجام گرفته است و تلاش نويسنده بر آن بوده است تا همه انواع چندين‌گانه مجاز در يك دسته‌بندي كوچك‌تر و ساده‌تر كه عبارت است از مجاز ملازمت، مجاز مجاورت، و مجاز مشابهت به راحتي و به دور از هر نوع تكلّفي جا داده شوند.

Before producing speech, human beings create an image of the concept of what is to be said in their minds. A host of these conceptions form ideas in our minds but the image and concept are prior to these ideas and it is through reviewing, simile, comparison, analogy, and recurrent associations of the same images that we conceive an idea. Therefore, seeing precedes thinking and thinking that comes with conception and visualization precedes speech. So we have: picture concept thinking speaking. Accordingly the popular saying, “Oh Brother you’re the very thinking” has something before it, i.e. image and visualization and something after it, i.e. language and speech. If metaphor, simile, allegory, and symbol are related to the domain of image, concept, and visualization, all types of metonymy—except for resemblance—are specifically discussed in the arena of language. This paper seeks to offer a different categorization of metonymy and the author has meant to encompass multiple types of metonymy in this smaller and more manageable category: concomitant metonymy, metonymy of proximity, and metonymy of resemblance.