اخلاق اطلاعاتي در اينترنت سنجش ميزان آشنايي با مولفه‌هاي اخلاق اطلاعاتي در كتاب‌خانه‌هاي پژوهشي تهران

Measuring the Level of Familiarity with Information Ethics in Research Libraries of Tehran

ترل باينوم، تاثيرگذارترين فيلسوف اخلاق در سه دهه اخير، در سال 1998 مقاله‌اي با نام «اخلاق و انقلاب اطلاعات» منتشر كرد. اخلاق اطلاعاتي به شناسايي و تحليل تاثيرات فناوري اطلاعات در ارزش‌هاي اجتماعي و انساني نظير حريم خصوصي، امنيت، خودسازي، و مواردي ديگر مي‌پردازد. با توجه به اهميت اين موضوع در محيط ديجيتال بر آن شديم تا از طريق ميداني ديدگاه كاربران اينترنت را درباره اخلاق اطلاعاتي در كتاب‌خانه‌هاي پژوهشي مستقر در تهران جويا شويم. جامعه آماري مقاله كاربران آشنا به محيط ديجيتال در 139 كتاب‌خانه پژوهشي در شهر تهران است كه از طريق نمونه‌گيري ساده تصادفي (306 از 338 نفر) انتخاب شدند. روش پژوهش حاضر پيمايشي ـ توصيفي و ابزار جمع‌آوري اطلاعات پرسش‌نامه شامل چهارده سوال است. يافته‌ها نشان مي‌دهد كه بيش از 70 درصد كاربران پژوهشي با اخلاق اطلاعاتي آشنايي دارند و اين موضوع را بسيار باارزش و مهم تلقي مي‌كنند. آشنايي كاربران كتاب‌خانه‌ها، به‌ويژه كتاب‌خانه‌هاي پژوهشي، با شاخص‌هاي اخلاق اطلاعاتي بسيار مفيد است؛ زيرا رعايت اين اصول را بسيار سهل‌تر مي‌كند. نقطه قوت اين پژوهش جديد و مهم ‌بودن آن است؛ زيرا هنوز پژوهش قابل اتكايي در اين زمينه صورت نگرفته يا به ‌صورت جزيي درباره يكي از موضوعات اخلاق اطلاعاتي بوده است.

Terrell Ward Bynum is the most influential morals philosopher in the past three decades. In his article "Ethics and Information Revolution" in 1998 he suggest that Information ethics engage in recognizing and analyzing the impact of information technology on social and humane values such as personal privacy, security, etc. Bearing in mind the importance of this issue in digital environments, this article tries to study the viewpoints of internet users in research libraries of Tehran. The population of this research consist of all library users familiar with digital environment in 139 research libraries of the city. After a simple sampling, 342 individuals were selected as research population (but only 306 of them filled their questionnaires). This research was carried out as a descriptive survey, questionnaires (14 questions) were used to collect data. Findings show that more than 70% of users are familiar with information ethics and this issue is very valuable and important to them. Research libraries usersʹ familiarization with information ethics indicators is of great importance because it makes it easier to observe the abovementioned principles. The strength point of this research is its novelty while there are no reliable or perfect researches done in the literature on this issue. Keywords: Information Ethics, Information, Internet Users, the Internet, Digital Environment, Research Libraries.