تقابل مكاني شهر و روستا و اثر آن بر چيدمان مكاني سكونتگاه هاي انساني در شهرستان فلاورجان، اصفهان

بررسي نحوه چيدمان مكاني و شدت توسعه مناطق سكونتگاهي در مقياس هاي منطقه اي و ملي يكي از اركان اصلي براي تصميم گيري در مورد زمين است و اطلاعات مهمي در خصوص نوع و شدت توسعه و تقابل دوسويه ي شهر و روستا فرآهم مي كند. از اين رو در مطالعه حاضر با به كارگيري مجموعه اي از فنون شامل تكنيك هاي سنجش از دور و مدل سازي تغييرات مكاني به بررسي شدت توسعه و تقابل مكاني شهر و روستا در شهرستان فلاورجان، اصفهان پرداخته شده است. در ابتدا با استفاده از پردازش تصاوير ماهواره ي لندست، تصويري از گذشته ي شهرستان در سال هاي 1382، 1389 و 1395 ترسيم و ميزان توسعه سكونتگاهي بررسي شد. سپس با استفاده از مدل سلول هاي خودكار- ماركوف به بررسي سه نوع توسعه محتمل در آينده شامل؛ 1. ادامه روند كنوني، 2. توسعه شهر و 3. توسعه روستايي در سال هاي 1400، 1405 و 1410 پرداخته شد. نتايج حاصل از پردازش تصاوير ماهواره اي حاكي از غالبيت كلي توسعه روستايي (به ميزان 27/0 درصد) و غالبيت نسبي توسعه شهري به ازاي تعداد پارسل سكونتگاهي (سالانه 10 هكتار به ازاي هر پارسل شهري) است. در بخش مدل سازي براي 15 سال آينده، نواحي شهري و روستايي به ترتيب به بيشترين حد توسعه خود در سناريو توسعه شهري (2081 هكتار) و سناريو توسعه روستايي (2296 هكتار) رسيدند. نتايج حاصل از اين تحقيق نشان دهنده شدت تقابل مكاني بين شهر و روستا و مقدار حداكثر توسعه ي آن ها تحت وجود محرك هاي فيزيكي و اجتماعي است و مي تواند به عنوان شاخصي از شدت و جهت اثر محرك هاي تغيير دهنده ي سيماي سكونتگاهي مورد استفاده قرار گيرد.