گزارش علمي كوتاه: ارزيابي تحمل خشكي ژنوتيپ هاي كلزا (Brassica napus L.) با استفاده از شاخص هاي مقاومت به خشكي

به منظور بررسي عملكرد پانزده ژنوتيپ كلزا در شرايط تنش خشكي و ارزيابي ژنوتيپ ها با استفاده از شاخص هاي مقاومت به خشكي، آزمايشي در سال زراعي 92-1391 به صورت طرح بلوك هاي كامل تصادفي با 3 تكرار در شرايط آبي و ديم در مزرعه تحقيقاتي پرديس كشاورزي و منابع طبيعي دانشگاه رازي كرمانشاه انجام شد. شاخص هاي حساسيت به تنش، تحمل، ميانگين هارمونيك، ميانگين هندسي توليد، متوسط توليد، تحمل تنش، عملكرد و پايداري عملكرد بر اساس عملكرد دانه در هر دو شرايط محاسبه شدند. تجزيه مركب عملكرد دانه نشان داد كه محيط به طور معني داري بر روي عملكرد تاثير گذاشته به طوري كه ميانگين عملكرد در محيط ديم كمتر از محيط آبي بود. بين ژنوتيپ هاي موردبررسي اختلاف معني داري ازنظر شاخص ها و عملكرد در هر دو شرايط وجود داشت. بررسي همبستگي شاخص ها نشان داد كه شاخص هاي ميانگين بهره وري، ميانگين بهره وري هندسي و تحمل تنش با عملكرد در هر دو شرايط، همبستگي بالايي داشته و بر اساس نمودار سه بعدي اين شاخص ها، ژنوتيپ هاي HW113، L146 و L201 مناسب ترين ژنوتيپ ها براي هر دو شرايط در نظر گرفته شدند. با توجه به نمودار باي پلات حاصل از دو مولفه اصلي اول و دوم نيز، ژنوتيپ هاي HW113، L146 و L201 نسبت به ساير ژنوتيپ ها داراي تحمل بيشتري به تنش خشكي بوده و ژنوتيپ هاي L72 و OPERA حساس ترين ژنوتيپ ها به شرايط تنش خشكي شناخته شدند.