ارزيابي تنوع ژنتيكي شاه بلوط اروپايي Castanea sativa در جوامع مختلف استان گيلان با استفاده از نشانگرهاي SSR

بررسي تنوع ژنتيكي براي شناسايي ژنوتيپ هاي برتر، نخستين گام در هر برنامه پايش و گسترش پايدار كشت گونه هاي گياهي است. در اين پژوهش، تنوع و ساختار ژنتيكي سه جمعيت شاه بلوط اروپايي (Castanea sativa Mill.) دربرگيرنده 41 ژنوتيپ در استان گيلان با بهره­گيري از نشانگرهاي SSR بررسي شد. استخراج DNA از برگ هاي جوان به روش CTAB و سپس تكثير با 14 آغازگر ريزماهواره به روش PCR انجام گرفت. فرآورده­هاي تكثيرشده با به­كار­گيري ژل­هاي پلي اكريل­آميد 6 درصد، الكتروفورز شدند. اين 14 آغازگر SSR، 10 آغازگر چندريختي نشان دادند. الگوهاي نواري برپايه اندازه­شان با حرف­هاي الفبا امتيازدهي شدند. روي­هم، 31 آلل چندريخت شناسايي شد. ميانگين تعداد آلل هاي ديده­شده به­ازاي هر جايگاه ژني 10/3 بود. ميانگين هتروزيگوسيتي ديده­شده و انتظارداشته، به­ترتيب 542/0 و 556/0 به­دست آمد. اندازه شاخص FST و جريان ژني (Nm) به­ترتيب 174/0 و 18/1 به­دست آمد كه نشان­دهنده جدايي ژنتيكي زياد ميان منطقه­هاست. بيشترين فاصله ژنتيكي، ميان جمعيت­هاي شفت و شفارود و كمترين آن، ميان جمعيت­هاي شفارود و فومن بود. دستاوردهاي اين پژوهش نشان داد كه نشانگرهاي SSR در شناخت اندازه تنوع ژنتيكي و جداسازي جامعه­هاي شاه بلوط اروپايي از كارايي فراواني برخوردارند. همچنين جدايي جغرافيايي و مانع­هاي طبيعي و نيز جابه­جايي بذرها از سوي انسان، در اين زمينه بسيار اثرگذارند.