تأثير دياژنز بر كيفيت مخزني سازند داريان در ميدان پارس جنوبي

سازند داريان يكي از مخازن نفتي ميدان پارس جنوبي است. اين سازند در چاه‎هاي SPO-1، SPO-2 و SPO-3 از اين ميدان مطالعه شده است.ستبراي سازند داريان در چاه‌هاي ياد شده به ترتيب 109، 113 و 114 متر است. بر پايه مطالعات انجام شده روي مقاطع نازك ميكروسكوپي حاصل از سه حلقه چاه ياد شده، 9 رخساره كربناته و يك رخساره آواري مشخص شد كه در چهار مجموعه رخساره‎اي شامل مجموعه رخساره‎اي كشندي (مادستون)، لاگون (مادستون- وكستون بايوكلستي، وكستون- پكستون پلوييدي بايوكلستي، پكستون- گرينستون پلوييدي بايوكلستي، باندستون جلبكي)، رمپ مياني (وكستون- پكستون نرم تن دار اكينوييدي، وكستون- پكستون اربيتولين‌دار، فريمستون، فلوتستون) و رمپ بيروني (شيل) قرار مي‌گيرند. مطالعه رخساره‌ها نشان داد كه اين سازند در يك رمپ هموكلينال رسوب‌گذاري شده است. سازند ياد شده4 مرحله دياژنزي دريايي، جوي، تدفيني و بالاآمدگي را سپري كرده است. مهم‎ترين فرايندهاي دياژنزي شناسايي شده شامل ميكرايتي شدن، آشفتگي زيستي، ژئوپتال، فشردگي فيزيكي و شيميايي، سيماني شدن، نوشكلي، جانشيني، انحلال و شكستگي و پر شدگي است. در ميان فرايندهاي دياژنزي، انحلال و شكستگي اصلي‎ترين فرايندهاي افزايش دهنده كيفيت مخزني و در برابر آن، فشردگي فيزيكي و به‏ويژه سيماني شدن، فرايندهاي مهم كاهش‌دهنده كيفيت مخزني هستند. فرايند انحلال با ايجاد تخلخل‎هاي ثانويه حفره‎اي و قالبي تأثيري مهم در افزايش ميزان تخلخل در اين سازند داشته است. بيشتر پديده‎هاي حاصل از انحلال در طي دياژنز جوي و به ميزان كمتر طي دياژنز تدفيني صورت گرفته است.انحلال در برخي از موارد، با توسعه تخلخل‌هاي حفره‌اي موجب اتصال آنها به يكديگر شده و گاهي نيز در توسعه و گسترش مسير شكستگي‌ها و استيلوليت‌ها و از بين رفتن سيمان‌هاي پيشين نقش داشته است كه در نتيجه سبب افزايش تراوايي و كيفيت مخزني در بخش‌هايي از داريان بالايي و پاييني شده است. همچنين شكستگي‌ها، از ديگر فرايندهاي مهم دياژنزي، در برخي از موارد با اتصال حفرات انحلالي به يكديگر، نقش مؤثري در افزايش تراوايي و كيفيت مخزني بخش‎هاي بالايي و پاييني سازند داريان داشته است.