مقايسه عملكرد روش هاي مختلف در بررسي روند تغييرات متغيرهاي اقليمي (مطالعه موردي: سد سفيدرود)

بررسي روند متغيرهاي اقليمي در حوزه هاي آبخيز مي تواند منجر به اتخاذ رويكردهاي واقع گرايانه تر در مديريت و برنامه ريزي منابع آبي در دسترس شود. در اين تحقيق، روند تغييرات زماني متغيرهاي دبي جريان، بارش، تبخير و دما در مقياس ماهيانه، فصلي، سالانه در حوزه سد سفيدرود بررسي شده اند. بدين منظور از آزمون هاي پارامتريك رگرسيون و غيرپارامتريك من كندال تحت سه سناريو با فرضيات استقلال داده ها، پايستاري كوتاه مدت و بلندمدت بهره گرفته ميشود. از آنجايكه در اكثر سري هاي زماني هيدرولوژيكي وابستگي هاي سريالي و پديده هارست مشاهده مي شود، لازم است كه آزمون من كندال براي اعمال اثر پايستاري كوتاه مدت و بلند مدت روي داده ها مورد بازبيني و اصلاح قرار گيرد. به منظور مقايسه نتايج حاصل از تحليل روند، همگني داده هاي متغيرهاي اقليمي به كمك آزمون هاي آماري انحرافات تجمعي، راست نمايي ورسلي و روش بيزين بررسي شدند. نتايج حاصل از تحليل روند حاكي از وجود روند كاهشي مشهود و قابل توجه براي متغير دبي جريان تحت تمامي آزمونها و فرضيات بوده اند. با توجه به مشاهده روندهاي كاهشي براي بارش و دماي حداقل و افزايشي براي دماهاي حداكثر، اثرگذاري پديده تغيير اقليم در سطح حوزه آبخيز مورد بررسي تا حد زيادي محتمل است. بررسي نتايج بدست آمده نشان مي دهد كه سريهاي زماني كه ناهمگني آنها در سطح معناداري بالايي تاييد مي شود، در اغلب موارد داراي روندهاي كاهشي يا افزايشي در سطح معناداري بالايي نيز هستند. بنابراين، در صورت استفاده همزمان از آزمون هاي روند و همگني به منظور بررسي تغييرات متغيرهاي اقليمي، نتايج قابل اطمينان تري حاصل مي شود.