رابطه تكامل خاك و تنوع شكل اراضي در دشت تبريز

جهت حفظ حاصل­خيزي و افزايش بهره­وري خاك در كشاورزي پايدار، آگاهي از ويژگي­هاي مختلف آن ضروري مي­باشد. در اين تحقيق ويژگي­هاي فيزيكوشيميايي و مورفولوژيكي خاك در دشت تبريز مطالعه وتاثير شكل اراضي بر آن­ها مورد بررسي قرار گرفت و رده­بندي خاك­ها نيز انجام شد. پنج خاكرخ در تپه، دشت دامنه­اي، دشت آبرفتي رودخانه­اي، دشت آبرفتي درياچه­اي و اراضي پست حفر و رژيم رطوبتي و حرارتي خاك مشخص گرديد. از واحد تپه به سمت اراضي پست افزايش مقدار رس، كربن آلي و CEC، ضخامت سالوم و كاهش ذرات درشت­تر از شن بهمراه تغيير كلاس بافتي در اثر فرآيندهاي خاك­سازي نشان­دهنده تكامل بيشتر خاك­هاي واقع در پايين دست شيب نسبت به بالا دست آن مي­باشد. اين امر مويد نتايج مورفولوژيكي بوده، به­طوري­كه تپه با منشا مواد مادري ماسه سنگ و مارن­هاي الوان و ضخامت سالوم كمتر در رده انتي­سول قرار مي­گيرد و ساير لندفرم­ها با منشا مواد مادري آبرفتي و ضخامت سالوم بيشتر در رده اريدي­سول قرار مي­گيرند. در نهايت خاك­هاي تحت بررسي بر اساس كليد رده­بندي (2014) در رده­هاي Aridisol و Entisol،زير رده­هاي Calcids، Argids، Salids،Orthent با گروه­هاي بزرگ Haplocalcids، Natrargids، Haplosalids، Torriorthentو زير گروه­هاي Xeric Haplocalcids، Xeric Natrargids، TypicHaplosalids، Xeric Torriorthent رده­بندي شدند.