راهبردهاي ارتقاء كيفيت محيطي سكونتگاه هاي غيررسمي بر مبناي نظرات ساكنين، نمونه مطالعه: محله حصار در شهر همدان

Strategies to Promote the Environmental Quality of Informal Settlements Based on Participatory Approach, Case Study: Hesar in Hamedan

پژوهش حاضر با درك اهميت ارتقاي كيفيت محيطي سكونتگاه‌هاي غيررسمي، تلاش نموده است تا با استخراج نظرات مردم نسبت به شاخص‌هاي كيفيت محيطي، اقدام به شناسايي اولويت‌ها و ارائه راهبردهاي مناسب نمايد. روش پژوهش تحليلي-تفسيري بوده و متغيرهاي كيفيت محيطي با استفاده از پرسشنامه در يك نمونه موردي برداشت شده است. از همين‌رو، تعداد 200 پرسشنامه (مطابق فرمول كوكران) تهيه شده و توسط ساكنين محله حصار شهر همدان پر شده است. در ادامه، داده‌هاي پرسشنامه‌ها وارد نرم‌افزار SPSS شده و با استفاده از مدل تحليل عاملي اكتشافي و رگرسيون چندمتغيره خطي مورد ارزيابي قرار گرفته‌اند. بر اساس مدل تحليل عاملي، متغيرهاي كيفيت محيطي در قالب 7 عامل «آراستگي محيط»، «خدمات ضروري»، «امنيت محيطي»، «ساختار كالبدي»، «تسهيلات رفاهي»، «كاربري‌هاي ناسازگار» و «سرزندگي اجتماعي» دسته‌بندي شده‌اند. همچنين بر اساس مدل رگرسيون چندمتغيره خطي، عوامل «خدمات ضروري»، «آراستگي محيط»، «تسهيلات رفاهي» و «امنيت محيطي» به ترتيب بيشترين تاثير را در تبيين كيفيت محيطي محله حصار داشته‌اند. اين پژوهش پيشنهاد مي‌دهد براي ارتقاء كيفيت محيطي سكونتگاه‌هاي غيررسمي به مواردي چون «امنيت و ايمني»، «جلب مشاركت ساكنين»، «تصميم‌گيري اختصاصي براي هر محله»، «استفاده از فرصت ارزش پايين زمين براي جانمايي تسهيلات و خدمات شهري» و «فرهنگ‌سازي» در كنار ساماندهي كالبدي محلات توجه شود.