واكاوي عوامل موثر بر روند طراحي و نگرش هنرمندانه در چهره‌پردازي تصاوير كتاب قابوس‌نامه

An Investigation of Factors Affecting the Process of Design and Artistic Attitude in the Portraiture in Images of the Qabus Nameh Book

چهره‌‌هاي كتاب قابوس‌نامه با ديگر نمونه‌‌هاي تصويرگري كتاب ايران تفاوت‌‌هاي بارزي دارد؛ شيوه طراحي متمايز برخي از اجزاي چهره مانند چشم‌ها، لب و دهان، موهاي سر و محاسن كه به شكل‌گيري حالات ويژه‌اي منجر شده است نشانه‌‌هايي از حضور سبكي خاص در نحوه تصويرگري اين اثر دارد كه علاوه بر تاثير‌پذيري از متن از موقعيت تاريخي، سياسي و اجتماعي منطقه طبرستان طي دوره مورد نظر نيز نشيت گرفته است. اين مقوله با هدف بررسي شيوه چهره‌پردازي اين كتاب از منظر هنر ايران به تبيين دلايل تاثير‌گذار بر آن با روش توصيفي- تحليلي و مطالعه نمونه‌‌هاي موجود مي‌پردازد و در نهايت اين نتيجه حاصل مي‌شود كه چهره‌پردازي در آن با خصلت چهره‌‌هاي اصيل ايراني انجام گرفته است ضمن اينكه نمودهايي از شيوه طراحي چهره در فرهنگ‌‌هاي ديگر را نيز در خود مستتر دارد.

The faces in Qabus nameh have significant differences with other examples of Iranian illustrations. The distinctive design style in some facial features such as eyes, lips and mouth, hair and beard which led to formation of special cases, has signs of the presence of a specific style in the artistʹs work that is both influenced by the text and originated from the historical, political and social condition of Tabarestan area during this period. This article aims at examining the ways of portraiture in this book from the perspective of Persian art, to explain the causes which were influential on it. Using descriptive-analytical method, the available samples were studied, and finally this result is achieved that the portrayal of the characters was in accordance with the pure Iranian features, as well as withholding aspects of portraiture style of other cultures.