استخراج تركيبات موثره گلبرگ زعفران به كمك امواج فراصوت و بهينه سازي شرايط استخراج آن

گياه زعفران از جمله گياهاني است كه بخش‌هاي مختلف آن از دير باز در صنعت غذا و طب سنتي استفاده مي‌شده است. گلبرگ زعفران به عنوان محصول جانبي فرآوري زعفران حاوي مقادير قابل ملاحظه‌اي از تركيبات آنتياكسيداني است اما همچنان اطلاعات كمي در مورد نحوه استخراج اين تركيب‌ها از آن به شيوه‌هاي گوناگون وجود دارد. استخراج به كمك فراصوت روشي سريع و موثر براي استخراج تركيبات موثره گياهي است كه در مقياس صنعتي و آزمايشگاهي قابل اجرا مي‌باشد. در اين پژوهش از روش سطح پاسخطرح باكس‌بنكن به منظور بررسي تأثير دماي استخراج (6525 درجه سانتيگراد)، زمان استخراج (155 دقيقه) و شدت صوت (10020درصد) بر راندمان استخراج تركيبات پلي‌فنولي، فلاونوئيدي، آنتوسيانيني، ميزان فعاليت آنتي‌اكسيداني و نيز بهينه سازي فرايند استخراج استفاده گرديد. نتايج نشان داد، در صورتي كه زمان استخراج 15 دقيقه، دماي استخراج 43 درجه سانتيگراد و شدت صوت 100 درصد باشد، بيشترين بازده استخراج تركيبات آنتي‌اكسيداني حاصل مي‌گردد. تحت اين شرايط ميزان تركيبات پلي‌فنولي، 1380 (ميلي‌گرم در صد گرم گلبرگ خشك)؛ فلاونوئيد، 144 (ميلي‌گرم در صد گرم گلبرگ خشك)؛ آنتوسيانين، 120 (ميلي‌گرم در صد گرم گلبرگ خشك)؛ درصد به دام اندازي راديكال آزاد DPPH، 73 درصد و توان آنتي‌اكسيداني احياي آهن، 8/3 ميلي‌مولار بدست آمد.