تحليل روند دما در تراز 500 هكتو پاسكال بر روي ايران

Trend analysis of temperature at the 500 hPa over Iran

تغيير در دماي جو اهميت ويژه‏اي در زمينه تحقيق‏هاي مربوط به آب و هوا دارد. با افزايش گازهاي گلخانه‏اي، دماي هوا و وردسپهر نيز افزايش مي‏يابد. آهنگ اين افزايش دما در مناطق مختلف متفاوت مي‏باشد. در تحقيق حاضر، تغييرات زماني دماي لايه مياني جو در ايران مورد بررسي قرار گرفت. داده هاي گره‏بندي شده دما در تراز 500  هكتوپاسكال در محدوده‏اي با عرض جغرافيايي°25 تا °40 شمالي و طول °45 تا °5/62 شرقي در مقياس ماهانه براي دوره 2014 1968از داده هاي واكاوي شده NCEPNCAR تهيه شد. اين محدوده شامل 56 گره °5/2 در °5/2مي‏باشد. معدل مكاني دماي لايه مياني جو در اين محدوده به عنوان نمايه منطقه‏اي دماي لايه مياني جو درايران در نظر گرفته شدو تغييرات سالانه آن بررسي شد. نتايج نشان داد كه دماي سالانه لايه مياني جو در ايران افزايش معني­داري در سطح 5% داشته است به طوري كه در پنجاه سال گذشته به اندازه 75/0درجه سانتي‏گراد افزايش يافته است. نتايج آزمون ناپارامتري من‏كندال دنباله اي نشان داد كه روند افزايشي دماي لايه مياني جو در ايران از سال 1997 شروع شده است به طوري كه از اين سال به بعد شدت آن نيز  افزايش يافته است. هم‏چنين از سال 2007 به بعدروند افزايشي اين دما در سطح 5% معني‏دار مي­باشد.