نقش فرهنگ در منازعات و همكاري هاي بين‌المللي

فرهنگ، يكي از موضوعات محوري رشته هاي علوم سياسي و روابط بين‌الملل مي‌باشد. به‌طوري كه، مقوله‌ فرهنگ يكي از اصلي‌ترين دغدغه‌هاي جوامع بشري مي‌باشد. تحولات محلي و ملي از يك سو، و تحولات ملي و بين‌المللي در عرصه فرهنگ از سوي ديگر، به نحوي ديالكتيكي بر يك‌ديگر اثر گذاشته، و در نتيجه، در منازعات و همكاري هاي بين المللي تاثيرگذار است. بي‌آن‌كه بخواهيم فرهنگ را در مقابل سياست يا اقتصاد قرار دهيم، بايد خاطر نشان ساخت، كه پس از پايان جنگ سرد، مطالعات روابط‌بين‌الملل و علوم سياسي در تلاش بوده است، تا با رهيافتي فرهنگي به تجزيه و تحليل امور بين‌المللي بپردازد. ارايه نظرياتي از جمله نظريه برخورد تمدن ها، پايان تاريخ، گفتگوي تمدن‌ها و بنيادگرايي اسلامي در همين چارچوب است. تدقيق در اين دسته از نظريات كه در دهه 1990، مطرح گرديد، همچنين مرور و ارزيابي تحولات نظام بين‌الملل بعد از حوادث 11 سپتامبر، نظير حمله آمريكا به افغانستان و عراق و طرح خاورميانه بزرگ از رويكرد فرهنگي، بيانگر اين مطلب است كه مسايل فرهنگي نيز همانند مسايل سياسي و اقتصادي از جايگاه خاصي، در حوزه‌هاي تصميم‌سازي و تصميم‌گيري در سطح ملي، منطقه‌اي و بين‌المللي برخوردار است. بنابراين هدف اساسي پژوهش حاضر بررسي نقش فرهنگ در منازعات و همكاي هاي بين المللي مي باشد. با توجه به اين هدف، سوال اساسي نوشتار حاضر اين است كه: «فرهنگ چگونه مي تواند در منازعات و همكاري هاي بين المللي ايفاي نقش نمايد؟» با توجه به سوال اساسي مطروحه، اين فرضيه را مي توان مطرح نمود كه: «بروز و تشديد اختلافات و تعارضات فرهنگي از يكسو و افزايش تعاملات و روابط فرهنگي از سوي ديگر، مي تواند به طور مستقيم در منازعات و همكاري هاي بين المللي در سطوح ملي، منطقه اي، و بين المللي، ايفاي نقش نمايد.