بررسي عوامل مؤثر بر قاچاق كالا و تأثير آن بر اقتصاد شهرستان مرزي سراوان

زمينه و هدف: قاچاق كالا با توجه به تأثيرات منفي كه بر اقتصاد ملي دارد، هميشه مورد توجه كارشناسان حوزه‌هاي مختلف اقتصادي، اجتماعي و سياسي بوده است. از آنجايي‌كه قاچاق كالا محصول عوامل مختلف اقتصادي، اجتماعي، محيطي، سياسي و ... است، براي كاهش آن نياز به برنامه‌ريزي همه‌جانبه بوده و تنها از طريق برخوردهاي نظامي و امنيتي اين پديده قابل كنترل نيست. هدف اين پژوهش شناخت عوامل تأثيرگذار بر گرايش و گسترش قاچاق كالا و تأثير آن بر اقتصاد شهرستان مرزي سراوان است. روش‌شناسي: براي انجام اين پژوهش از روش توصيفي، پيمايشي و تحليلي استفاده شده و اطلاعات مربوط به پژوهش از طريق پرسش‌نامه محقق ساخته جمع‌آوري شده است. فرضيه‌هاي پژوهش با استفاده از آزمون‌هاي ميانگين، انحراف معيار، همبستگي پيرسون و آزمون t  تك نمونه‌اي مورد بررسي قرار گرفتند. يافته‌ها و نتايج: نتايج پژوهش نشان داد كه عوامل جغرافيايي، اقتصادي، فرهنگي اجتماعي و عوامل اجرايي مديريتي در گسترش و گرايش به قاچاق كالا در شهرستان تأثيرگذار بوده و به ترتيب از نظر شهروندان عوامل اقتصادي داراي بالاترين و عوامل فرهنگي اجتماعي داراي كمترين تأثير  بر گسترش قاچاق كالا هستند. آزمون فرضيه مربوط به تأثير قاچاق بر وضعيت اقتصادي شهرستان نشان‌دهنده تأثير مثبت قاچاق كالا بر وضعيت اقتصادي شهروندان است. نتايج پژوهش هم‌چنين نشان داد كه قاچاق كالا تأثير مثبتي بر وضعيت درآمدي، اشتغال (شغل‌هاي كاذب) و كاهش مهاجرت مرزنشيان به شهرها و حتي دليلي براي بازگشت مهاجران اوليه به دليل نبود كار و سودآور بودن قاچاق به مناطق مرزي شده است.