كاوش و طراحي مدل اجرايي اثربخشي آموزش سازماني: مطالعه‌اي مبتني بر نظريه زمينه‌اي

هدف اين پژوهش ارائه مدلي اجرايي براي اثربخشي آموزش كاركنان و مديران بود. به اين منظور بر مبناي طرح مطالعه كيفي و استفاده از مزيت‌هاي روش پژوهش نظريه زمينه‌اي، از طريق مصاحبه عميق با كاركنان، مديران و شركت‌كنندگان دوره‌هاي آموزشي و مرور مباني نظري و تجربه آموزش در گمرك و سازمان جهاني گمرك، مدل اجرايي اثربخشي آموزش ارائه شده است. تحليل يافته‌ها نشان مي‌دهد كاركنان بر مبناي عوامل سازماني مانند: ماهيت وظيفه‌اي سازمان، مسئوليت اجتماعي سازمان، پويايي سازماني؛ عوامل شغلي مانند: حساسيت وظيفه، سطح تخصصي بودن وظيفه و سياليت وظيفه در آموزش و توسعه حرفه‌اي مشاركت مي‌كنند. مشاركت آن‌ها در آموزش و يادگيري حرفه‌اي از طريق: آمادگي فراگير، انگيزه براي انتقال، ظرفيت فرد براي انتقال، خودكارآمدي عملكردي صورت مي‌پذيرد. چگونگي تخصيص بودجه، حمايت مديريت، اسناد بالا‌دستي آموزش، شايسته‌سالاري و چگونگي اجراي قوانين بستري خاص براي راهبردهاي آموزش كاركنان و مديران فراهم مي‌آورند. همچنين راهبردهاي ساختاري: انطباق ساختار با فرايند آموزش سازماني، ايجاد مجتمع آموزش، ظرفيت‌سازي انساني و توسعه ظرفيت؛ راهبردهاي نيازسنجي؛ راهبردهاي طراحي: تناسب محتوا، مكانيزم‌هاي انگيزشي آموزش، تقويم آموزشي، طرح انتقال؛ راهبردهاي اجرا: زمان‌بندي آموزش، روش‌هاي بين‌فردي، آموزش بين‌المللي و مجازي (Clikc) و راهبردهاي ارزشيابي: امتحان، تمرين، نگرش‌سنجي، تكاليف، سنجش عملكرد متأثر از شرايط مداخله‌گر سازماني مانند: جايگاه سازماني (تأثيرگذاري آموزش در سازمان)، عوامل ساختاري (موازي‌كاري، يادگيري سازماني) و مسائل و مشكلات كاركنان (مسائل و مشكلات كاري، فردي، شرايط اقليمي و رفتارهاي سياسي) هستند. يافته‌هاي پژوهش نشان داد راهبردهاي اثربخشي آموزش در كنش و واكنش سازنده با عوامل زمينه‌اي و محيطي پيامدهاي مثبت: بهبود كيفيت خدمات، افزايش منافع مالي و در نهايت شكل‌گيري يك گمرك يادگيرنده را به همراه خواهد داشت.