ايفاي تعهدات از جانب ديگري در اجراي احكام و اسناد

هرچند غالباً ایفای دین از ناحیه مدیون صورت می‌گیرد، لیكن ایفای دین از جانب غیرمدیون هم جایز است و شخص ثالث می‌تواند بنا بر انگیزه‌های مختلفی به جای محكوم‌علیه برای استیفای محكومٌ‌به مال معرفی نماید. در مقاله حاضر هدف این است كه بررسی شود كه آیا در صورت عدم وجود اذن از سوی مدیون (متعهد) و ایفاء تعهد از جانب غیرمتعهد (ثالث)، وی می‌تواند به مدیون اصلی رجوع كند یا خیر و در صورت مثبت بودن پاسخ، شرایط رجوع چیست؟ فرضیه این است كه تنها ملاك و مبنا برای رجوع، اذن متعهد نیست، بلكه اذن قانون‌گذار و عوامل خارجی نیز می‌توانند از مبانی و تجویزهای قانونی رجوع ثالث به متعهد اصلی باشند؛ مقوله دیگر این بحث بررسی مصادیق ایفاء توسط ثالث می‌باشد كه در دو قسمت اجرای احكام و اجرای اسناد با اشاره به مواد قانونی آنها، مورد مطالعه قرار گرفته است. پذیرش اراده مراجع قانونی (احكام دادگاهها و اجرائیه‌های ثبتی) به عنوان مبنای ایجاد تعهد در عرض قراردادها و اراده‌ی قانون‌گذار از دیگر مباحث بررسی شده می‌باشد، ضمنا سعی شده است افراد موفی كه غیرمدیون به شمار می‌روند و نیز افرادی كه شخص ثالث محسوب می شوند، شناسایی شوند .