رابطه ي بين رويداد زلزله ها ، زمان و بارش در ايران

وقوع چندين زلزله در سال هاي اخير در هنگام شب و انتظار رابطه وقوع آن ها با آبهاي زيرزميني محرك انجام اين پژوهش براي بررسي دو مساله ي رابطه زلزله ها با زمان وقوع و همچنين با مقادير بارش ها در ايران و در واحدهاي زمين ريخت شناختي آن بوده است كه براي انجام آن زلزله ها ي 4 ريشتر و بيش از آن طي سال هاي 1980- 2009 از پايگاه پژوهشگاه بين المللي زلزله شناسي و مهندسي زلزله و داده هاي بارش10، 15، 20، 30، و 40 روز قبل از وقوع زلزله از پايگاه سازمان هواشناسي به دست آمد و در اكسل دسته بندي شد و رابطه ي آن ها با روش هاي آماري تجزيه و تحليل گرديد. نتايج آزمون هاي كاي دو و في نشان داد كه به طور كلي در طي 30 سال و همچمين در هر سال در طي دوره آماري تفاوت معني داري در فراواني وقوع زلزله ها در شب يا روز وجود ندارد.. در مورد رابطه ي زلزله با بارش ها نيز همبستگي سيپرمن وضعيت بدون همبستگي را در هر 5 بازه ي زماني (10 روز، 15، 20، 30 و 40 روز قبل از وقوع زلزله) نمايان كرد. همچنين از نظر فراواني وقوع زلزله با فراواني بارش هاي قبل نيز، به طور كل رابطه ي معني داري به دست نيامد. نظري دقيق تر به نتايج نشان داد كه در بعضي سال ها در هر بازه ي زماني يك رابطه ي معني دار را مي توان يافت ولي اين روابط بيشتر در نبود بارش يا كم بودن آن معني دارند. با وجود اين ، فراواني وقوع زلزله با فراواني بارش قبل از آن در بعضي سال ها در واحد زاگرس نتايج معني داري را ارائه داد؛ به طوري كه آزمون هاي كاي دو و وي كرامر نشان داد كه در سال 1996 در بازه ي زماني 10 روز و 15 روز با افزايش بارش تا مرز 38 ميلي متر رخداد زلزله بيشتر شده است. به عبارت ديگر از 42 مورد زلزله ي به وقوع پيوسته در 14 مورد، زلزله ها بارشي بيشتر از 10 ميلي متر و كمتر از 38 ميلي متر داشتند؛ در صورتي كه با گذشت بارش از مرز 38 ميلي متر ، 28 مورد زلزله به وقوع پيوسته است.