شواهد ژئومورفولوژيك يخچال هاي كوهستاني پلئيستوسن پاياني در كوه شاه البرز -البرز غربي

توپوگرافي يخچالي در كوهستان ها، يكي از شواهد تحولات آب وهوايي كواترنر در ايران است. توده كوهستاني شاه البرز، مرتفع ترين كوه در نيمه جنوبي البرز غربي است كه نقش مهمي در ساختار و مورفولوژي منطقه دارد. شواهد ژئومورفولوژيك، نشان از حضور يخچال هاي كوهستاني در اين توده كوهستاني دارد. براي بررسي شواهد ژئومورفولوژي يخچالي در كوه شاه البرز از روش هاي تجربي مانند روش پورتر و تحليل فرايند-فرم، استفاده شده است. در دامنه شمالي كه به شدت توسط فرسايش آبي دستكاري شده، چهار سيرك يخچالي شناسايي شده است. برخلاف دامنه جنوبي، در محل پيوستن دره هاي دينه رود و رود الموت، شواهدي از يخ رفت ها، ديده مي شود. ارتفاع خط تعادل برف و يخ در دوره پليستوسن با استفاده از ميانگين ارتفاع كف سيرك هاي يخچالي، 3560 متر اما در شرايط حاضر، 4900 متر است. با توجه به حداكثر پيش روي زبانه يخچالي تا ارتفاع 1800 متر در دره اصلي شاهرود، قلمرو يخچالي در پليستوسن، احتمالاً تا ارتفاع 2000 متر بود.