ارزش‌گذاري بازاري و ارزيابي ريسك (نمره Z) برخي بانك‌هاي خصوصي ايران: رويكرد مرتون- بلك- شولز

از آنجا كه در حال حاضر قيمت‌هاي سهام با فراواني بيشتر و براساس زمان واقعي در دسترس است، ارزش‌گذاري براساس قيمت سرمايه (سهام)، تحليل سنتي ترازنامه و اظهارنامه درآمدي را تكميل و محققان را به ارزش بازاري و ريسك دارايي‌هاي بانك‌ها علاقه‌مند كرده است. با توجه به اين موضوع، اين مقاله از رويكرد ارزش‌گذاري اختيار[1] مرتون- بلك- شولزبراي محاسبه ارزش بازاري دارايي‌هاي بانك‌ها و ريسك آنها و فاصله تا نكول برخي بانك‌هاي خصوصي در دوره 1392-1389 استفاده مي‌كند. در نتيجه، اين مدل قادر است تا حدودي مشكلات را در ارزش‌گذاري بانك‌ها مرتفع كند. در اين مقاله، ابتدا براي 8 بانك طي 4 سال ارزش بازاري دارايي‌ها و ريسك دارايي‌ها و فاصله تا نكول آنها محاسبه شده و سپس، مورد مقايسه قرار مي‌گيرند. همچنين متوسط ارزش بازاري و ريسك دارايي‌ها و فاصله تا نكول اين بانك‌ها براي اين 4 سال محاسبه و مقايسه مي‌شوند. نتايج مقاله نشان مي‌دهد، بالاترين ارزش را بانك ملت و پايين‌ترين ارزش را بانك سينا در اين 4 سال داشته‌اند. درباره ريسك دارايي‌ها و فاصله تا نكول هر سال، نتايج مقايسه متفاوت بوده است. همچنين متوسط ارزش بازاري و متوسط ريسك دارايي‌هاي كل بانك‌ها طي اين 4 سال، روند افزايشي را از خود نشان داد. با توجه به اينكه متوسط نرخ كفايت سرمايه طي اين 4 سال براي 8 بانك يادشده افزايش يافته و متوسط نمره Z (فاصله تا نكول) روند كاهشي داشته، اين موضوع، به معناي آن است كه در اين 4 سال با افزايش نرخ كفايت سرمايه، بانك‌ها به نكول نزديك‌تر شده‌اند. شايد بتوان گفت، اثرات منفي عوامل اقتصادي و غيراقتصادي بر اثر مثبت نرخ كفايت سرمايه غلبه كرده است.