تحليل توان ها و محدوديت هاي محيطي با تحليلي بر لرزه خيزي و نحوه استقرار مراكز جمعيتي استان زنجان

استان زنجان به دليل موقعيت جغرافيايي خاص متاثر از حوادثي چون زلزله، سيل، خشكسالي، تگرگ و سرمازدگي، لغزش و رانش زمين مي باشد كه از ميان عوامل فوق، زلزله به دليل شرايط ويژه و عدم امكان پيش بيني و شناخت دقيق آن و نيز خسارات جاني مترتب از آن از اهميت زيادي برخوردار است. هدف اصلي از انجام اين مطالعه تحليل لرزه خيزي و نحوه استقرار مراكز عمده جمعيتي شامل نقاط شهري و دهستان ها در اين استان مي باشد. در اين مطالعه در گام نخست به بررسي لرزه خيزي و پهنه بندي استان از لحاظ خطر زلزله پرداخته شده است و در مرحله بعد مراكز عمده جمعيتي مستقر در تقسيمات سياسي استان مورد بررسي قرار گرفته و در نهايت با بهره گيري از قابليت هاي تحليل نرم افزار Arc GIS و هم پوشاني لايه ها، تحليل فضايي خطر زلزله در مراكز عمده جمعيتي انجام شده است. نتايج حاكي از آن است كه 45 درصد از مساحت استان در پهنه با خطر بالاي زلزله، 47 درصد در پهنه با خطر متوسط زلزله و تنها 8 درصد از مساحت استان در پهنه با خطر پايين زلزله قرار دارند. تحليل هاي فضايي نشان داد كه 12 شهر از مجموع 16 شهر استان در پهنه با خطر بالاي زلزله قرار دارند و از مجموع 46 دهستان استان، 25 دهستان در پهنه با خطر بالاي زلزله مستقر هستند. بنابراين اتخاذ سياست هايي همچون رعايت اصول مهندسي ساختمان در ساخت و سازهاي جديد، جلوگيري از گسترش شهرهاي مستقر در پهنه با خطر بالاي زلزله، مكان يابي سكونتگاه هاي جديد در نواحي با خطر پايين زلزله، آموزش مردم در هنگام بلاياي طبيعي همچون زلزله مي تواند در كاهش اثرات مخرب زلزله موثر واقع شود.