بررسي ماهيت فقهي داوري

Investigating the Legal Nature of Arbitration

علي­رغم طرح داوري و حكميت در فقه اماميه در بحث نحوه حل اختلاف ميان زوجين ناسازگار و نيز در ذكر انواع قضاوت، اما در ماهيت حكميت و داوري ميان فقها اختلاف وجود دارد بگونه‌اي كه برخي قائل به وكالت داور از جانب طرفين حل اختلاف و برخي قائل به استقلال و قاضي بودن داور گرديده‌اند. با توجه به تبعاتي كه پذيرش هريك از اين دو نظريه در پي دارد در اين نوشتار پس از تبيين و نقد دو نظريه طرح شده در خصوص ماهيت داوري، نظريه قضاوت تحكيمي دانستن داوري پذيرفته شده‌ است. همچنين با بررسي مفهوم قضاوت تحكيمي در فقه و مفهوم داوري در حقوق اثبات گرديده اين دو مفهوم هم پوشاني و مطابقت دارند و شبهاتي مانند عدم مشروعيت قضاوت تحكيمي يا عدم امكان بكارگيري اش در عصر غيبت معصوم(ع) يا ضرورت اجتهاد در قضاوت و عدم ضرورتش در داوري دفع گرديده است.

In spite of bringing the arbitration in Imamieh jurisprudence to resolve the disagreement among couples, there are some differences in the nature of arbitration among the jurists. In this paper, following the explanation and critique of the two theories on the nature of arbitration, the authors accepted the theory that considers arbitration as a Consolidation judgment. Also, by examining the concept of consolidation judgment in jurisprudence and the concept of arbitration in law, it has been proved that these two concepts are overlapping each other.