اثر تغذيه سيليكون بر برخي شاخص هاي رشدي و فيزيولوژيك گياه يونجه (Medicago sativa )تحت تنش آلودگي تولوئن در شرايط هيدروپونيك

سيليكون (Si) به عنوان يك عنصر ضروري در تغذيه گياهان شناخته نشده است اما بسياري از اثر­هاي مفيد آن در بهبود تحمل كياه در شرايط تنش­هاي محيطي در گياهان گزارش شده است. از سوي ديگر، تولوئن يك ماده آلي سمي بوده كه به طور گسترده در منابع آبي يافت مي­شود. بنابراين، حضور اين تركيب يك تنش محيطي براي گياهان اطراف بسياري از صنايع مي­باشد. هدف از اين پژوهش كه در محيط كشت محلول غذايي انجام شد، بررسي تاثير كاربرد Siبر كاهش خسارت ناشي از آلودگي تولوئن در گياه يونجه بود. گياهچه­هاي يونجه در محلول­هاي غذايي بدون يا با سيليكون (1 ميلي مولار) رشد داده شده و به مدت 30 روز در معرض آلودگي تولوئن در سه سطح 0، 225 و450 ميلي گرم در ليتر قرار گرفتند. آلودگي تولوئن اثر معني داري بر كاهش وزن مرطوب شاخساره و ريشه و ارتفاع شاخساره و طول ريشه يونجه داشت. در حضور تولوئن، مقدار محتواي نسبي آب برگ، غلظت رنگيزه­هاي فتوسنتزي برگ و غلظت آهن و روي ريشه و شاخساره، كاهش يافت. آلودگي تولوئن با پراكسيده كردن غشاي ريشه سبب افزايش نشت يون­هاي آهن و روي از غشاء سلول­هاي ريشه شد. براساس نتايج اين پژوهش كاربرد 1 ميلي مولارSi در شرايط آلودگي تولوئن، سبب افزايش كارايي مصرف آب در گياه شده همچنين به انسجام و پايداري غشاء كمك كرده و با افزايش غلظت كلروفيل برگ، توانايي گياه براي استفاده مؤثرتر از نور را افزايش داده­است. درنتيجه ممكن است يكي از دلايل افزايش غلظت آهن و روي در شاخساره يونجه مربوط به اين تغييرات ايجاد شده در گياه يونجه باشد.