مقايسه اثر به كارگيري پودر سماق (Rhus coriria. L) و ويتامين E بر وزن بدن و اندام‌هاي دروني، فراسنجه‌هاي بيوشيميايي و كيفيت گوشت در جوجه‌هاي گوشتي پس از القاء تنش با دگزامتازون

Comparison of the effects of using Sumac powder (Rhus coriria. L) and vitamin E on body and internal organs weight, biochemical parameters and meat quality in broiler chickens after the stress induction by dexamethasone

هدف از اين مطالعه بررسي اثر افزودن پودر سماق و ويتامين E به جيره بر وزن بدن و اندام هاي دروني، فراسنجه هاي بيوشيميايي و كيفيت گوشت در جوجه هاي گوشتي پس از القاء تنش با دگزامتازون بود. تعداد 96 قطعه جوجه گوشتي نر به شش گروه تقسيم و به مدت 35 روز با جيره پايه تغذيه شدند. از روز 10 به جيره پايه ي چهار گروه پودرسماق (25/0، 5/0و 75/0درصد) و ويتامين E (mg/kg20) افزوده شد. دو گروه نيز همزمان به عنوان گروه شاهد منفي (بدون تزريق دگزامتازون) و شاهد مثبت (با تزريق دگزامتازون) حضور داشتند. از روز 28 همه جوجه ها بجز شاهد منفي، دگزامتازون (mg/kg BW2) دريافت كردند. در پايان آزمايش جوجه ها توزين، ذبح و خونگيري شدند. دگزامتازون وزن نهايي، وزن نسبي لاشه، سينه، طحال و بورس (به ترتيب80/1432گرم، 40/59، 86/21، 07/0و 035/0) را نسبت به گروه شاهد منفي (به ترتيب 67/ 1783گرم، 32/60، 98/22، 121/0و051/0) كاهش و وزن نسبي كبد، قلب، پيش معده و سنگدان، نيروي برشي گوشت، پروتئين و كلسترول كل پلاسما (به ترتيب 08/3، 49/0، 45/0، 95/1، 836/0نيوتن، 45/5 و 45/255ميلي گرم در دسي ليتر) را نسبت به گروه شاهد منفي (به ترتيب 55/2، 42/0، 36/0، 58/1، 375/0نيوتن، 45/4، 32/179 ميلي گرم در دسي ليتر) افزايش داد (P<0.05). نيروي برشي گوشت در تيمار 5/0 و 75/0 درصد پودر سماق (به ترتيب452/0و 428/0نيوتن)، نسبت به گروه شاهد مثبت (836/0 نيوتن) كاهش يافت (P<0.05). به طور كلي افزودن ويتامين E و پودر سماق به جيره از كاهش وزن القايي توسط دگزامتازون ممانعت نكرد و فراسنجه هاي خوني تحت تاثير قرار نگرفت، اما سطوح 5/0و 75/0درصد پودر سماق منجر به كاهش ميزان نيروي برشي عضله سينه شد.

The aim of this study was to investigate the effect of adding Sumac powder and vitamin E to diet on body and internal organs weights, biochemical and meat quality parameters in broiler chickens after the stress induction by dexamethasone (DEX). Ninety-six male broiler chickens were divided to six groups and received a basal diet for 35 days. After 10 days of age, basal diets of 4 groups was supplemented with Sumac powder (0.25, 0.5 and 0.75 %) and vitamin E (20 mg/Kg). At the same time, two groups were assigned as negative (without DEX) and positive (with DEX) controls. At 28 days of age, all broilers except negative control received DEX (2mg/kg BW). At end of the experiment, chickens were weighed, slaughtered and their blood samples were collected. Dexamethasone reduced (P<0.05) final body weight, relative weights of carcass, Breast, Spleen and Bursa (1432.80, 59.40, 21.86, 0.07, 0.035, respectively), compared to negative control (1783.67g, 60.32, 22.98, 0.121, 0.051, respectively) and increased (P<0.05) relative weights of Liver, Heart, Proventriculus and Gizzard, shear force, total protein and cholesterol (3.08, 0.49, 0.45, 1.95, 0.836N, 5.45 and 255.45 mg/dl), comparing to negative control (2.55, 0.42, 0.36, 1.58, 0.375, 4.45 and 179.32 mg/dl). Meat shear force in 0.5% and 0.75% of Sumac powder groups (0.452 and 0.428N respectively) decreased (P<0.05) relative to positive control (0.836N). In conclusion, adding vitamin E and Sumac powder to diet did not prevent the weight loss induced by DEX and blood parameters were not affected. However, 0.5% and 0.75% of Sumac powder reduced shear force.