ارتباط اجزاي ميكرو - مرفولوژيكي سطح برگ با مقاومت ارقام سيب‌زميني به بيماري لكه‌موجي

The relation of leaf micro-morphological components with early blight resistant potatoes varieties

يكي از بيماري‌هاي مهم و همه‌گير مناطق سيب‌زميني كاري اغلب نقاط جهان از جمله ايران، بيماري لكه‌موجي مي‌باشد كه در اثر دو گونه‌ي Alternaria solani و A. alternata ايجاد شده و هر ساله خسارت قابل توجهي به اين محصول وارد مي‌سازد. در راستاي كاهش مصرف سموم، جهت دستيابي به ارقام مقاوم و متحمل خصوصيات ميكرو - مرفولوژيكي برگ 24 رقم از ارقام تجاري رايج كشت در كشور، در شرايط آزمايشگاه و گلخانه مورد بررسي قرار گرفت. بررسي‌خصوصيات آناتوميكي برگ‌ها توانست رابطه مستقيمي بين ارقام مقاوم ديامونت، راموس، ساتينا و سوناته و ضخامت بيشتر كوتيكول، موم و لايه كلانشيم در پوست خارجي برگ، تعداد و اندازه زياد كرك‌ها در سطح برگ و تعداد كمتر روزنه‌هاي هوايي در سطح برگ را نسبت به ارقام حساس به بيماري لكه‌موجي نشان دهد. در ارقام حساس و نيمه حساس، ميلوا، كوزيما، پرمير، سانته، آتلانتيك، آريندا، شپدي، ماركيز وآگريا رابطه برعكس بود. تجزيه‌ي خوشه‌اي 10 صفت مورد مطالعه‌ي برگ، ارقام را كماكان بر همان اساس، به گروه‌هاي متمايز آماري مقاوم تا حساس، در تاييد نتايج تقسيم‌بندي نمود. اين مطالعه افق‌هاي جديدي را در شناسايي و دستيابي به واريته‌هاي مقاوم در آينده نزديك باز مي‌نمايد.

One of the most important and epidemic diseases of potato in many parts of the world, especially in Iran is early blight (EB), A. solani and A. alternata causing considerable damages every year, imposing significant loses to this product. Given the importance of reducing the use of pesticides and achievement of resistant and or tolerant genotypes, the susceptibility and leaves morphological characteristics of the 24 commercial potato cultivars, commonly grown throughout the country, were studied in vitro and under greenhouse conditions. The trails to determine resistance scales and anatomical characteristics of the leaves indicated that, there are direct relations between resistant cultivars, Diamante, Ramos, Satina and Senate with the more thickness of their cuticle, wax, parenchyma and epidermal layers in the outer skin layer of the leaves. Also, there were higher number and height of leaf trichome and stomata of the leaf, comparing to susceptible ones to early blight disease, respectively. Whereas in the susceptible and moderately susceptible cultivars, Mileva, Cosima, Premier, Sante, Atlantic, Arinda, Shepody, Marquis and Agria the reverse was true. This study opens new horizons in the diagnosis and access to resistant varieties in the coming future.