بررسي تطبيقي آيه شريفه نفي سبيل در تفاسير فريقين

The Rule of Nafye Sabil, Opposing Foreign Influence, in Fariqain Commentaries, Comparatively Studied

بيشتر فقيهان و مفسران اماميه در مورد دلالت آيه «وَ لَنْ يَجْعَلَ اللَّهُ لِلْكافِرِينَ عَلَي الْمُؤْمِنِينَ سَبِيلا» بر اين باورند كه آيه شريفه، ناظر بر مقام تشريع است كه نتيجه آن، نفي هر گونه احكامي است كه به هر شكلي مي‌تواند بستر تسلط كفار بر مسلمانان را فراهم آورد و گروه اندكي از مفسران اهل سنت پيرو مبناي دلالت انشائي آيه شريفه نفي سبيل هستند اما ديدگاه‌هاي ديگري نيز وجود دارد كه برخي از آنها دلالت آيه شريفه را به قرينه بخش پيشين آن: «فَاللَّهُ يَحْكُمُ بَيْنَكُمْ يَوْمَ الْقِيامَه بالحقّ» تنها ناظر بر اِخبار از نفي غلبه كافران بر مسلمانان در زمينه احتجاج و برهان مي‌دانند، از نظر مفسران فريقين امكان جمع ميان دو مبناي دلالت انشائي و اِخباري آيه شريفه نفي سبيل مبتني بر آن است كه مفهوم نفي غلبه به‌معناي عام و «سبيلا» به‌عنوان نكره در سياق نفي كه افاده عموم دارد، در نظر گرفته شود.

Most Imami faqihs and commentators have viewed the verse: »and Allah will not give the disbelievers any way (of success) against the believers« as referring to the level of legislature and, therefore, it oppose any ground for disbelievers` dominance over believers; however a small number of Sunni commentators have relied on non-predicative denotation of the verse. Yet, some other views may be found in the field including one relying on previous part of the verse saying: »Allah will judge between you at the Day of Resurrection«. On this view, the verse opposes disbelievers` dominance over believers only in the field of reasoning and discussion. For Fariqain commentators, the two views may be harmonized with regard to the form of sabilan, a way, that generalizes the rule as understood by laws of language.