بررسي تطبيقي نظريۀ فطرت استاد مطهري و نظريۀ كهن‌الگوي خداوند يونگ در باب منشأ دين

Comparative study of Motahhari,s doctrine of inateness and Jung,s theory of archetype of God

پرسش از منشأ دین از پرسش‌های انسان مدرن محسوب می‌شود و مانند بسیاری از بحث‌های نوپدید دیگر، حاصل گذار انسان از سنت به مدرنیته است. این بحث با زمینه‌های دانشی دیگری و از جمله روانشناسی دین، جامعه‌شناسی دین، مردم‌شناسی و نیز تاریخ ادیان مرتبط است. تبیین یونگ از منشأ دین در فضای غرب و تبیین استاد مطهری از این مسئله در فضای اسلامی، از تبیین‌های مشهور در این زمینه هستند. تبیین یونگ با استفاده از مفهوم ناخودآگاه در روانكاوی و تبیین استاد مطهری با استفاده از مفهوم فطرت در فضای اندیشۀ اسلامی است. عمومیت و شمول كهن‌الگوها و فطریات، در ناخودآگاه قرار داشتن كهن‌الگوها و بالقوه بودن فطریات، بروز و ظهور كهن‌الگوها در شرایط خاصی مانند خواب و بروز و ظهور فطریات در حالات خاصی مانند ابتلا به خطرات، از اهم اشتراك‌های نظریات این دو اندیشمند است.

The question of origin of religion raised in modern times and like many other novel issues stemed from transition to modernity . this topic is related with so many other sciences like psychology of religion and sociology of religion , anthropology and religions . explanation of Jung and Motahhari are from the most well - known ones . The former employed the psychological concept of unconscious and latter borrowed innateness from islamic thought . Generality of archetypes and innateness , unconsciousness of archetypes and potentiality of innate ideas and inclinations and occationalitiy of both , are similarties in two doctrines.