تاثير متغيرهاي كلان اقتصادي بر ثبات بانك‌هاي ايران

The effect of macroeconomic variables on banking industry stability

این مقاله در پی بررسی اثر متغیرهای كلان قتصادی بر ثبات بانك‌ها با استفاده از داده‌های 17 بانك در طول دوره 1391-1386 است. بدین منظور اثر سه متغیر كلان اقتصادی نرخ بهره، نرخ تورم و نرخ رشد تولید ناخالص داخلی بر شاخص ثبات بانك‌ها سنجیده می‌شود. برای به دست آوردن یك شاخص تركیبی برای ثبات بانك‌ها (شاخص ثبات)، میانگین وزنی متغیرهای نسبت هزینه به كل درآمد، مطالبات مشكوك‌الوصول به كل مطالبات، نسبت سود خالص به كل دارایی و نسبت تسهیلات به سپرده‌ها محاسبه می‌شود. برای محاسبه وزن هر كدام از متغیرها در ساخت شاخص تركیبی، ابتدا با استفاده از مدل لاجیت، رگرسیون را تخمین زده، و سپس با استفاده از ضرایب، وزن هر كدام از متغیرها تعیین می‌شود و در نهایت، با استفاده از آزمون‌های پانل، اثر متغیرهای كلان روی شاخص ثبات سنجیده می‌شود. نتایج حاكی از آن است كه نرخ تورم در دوره مورد بررسی تاثیر منفی و معنی‌دار بر شاخص ثبات بانك‌ها دارد. متغیر نرخ بهره دارای تاثیر مثبت و معنی‌دار بر ثبات بانك‌ها است و متغیر رشد تولید ناخالص داخلی دارای تاثیر منفی و معنی‌دار بر ثبات بانك‌ها می‌باشد كه دلیل این تاثیر منفی به رابطه منفی بین رشد تولید ناخالص داخلی و سود بانك‌ها مربوط می‌شود. اثر شاخص هرفیندال- هیرشمن، نیز برای بررسی تمركز در صنعت بانكداری بر شاخص ثبات سنجیده شده است. اگر چه این تاثیر مثبت است اما از نظر آماری معنی‌دار نیست.

This paper aims to consider the effects of macroeconomic variables on the stability of banks using the data from 17 banks during the period 1386-1391. For this purpose, the effect of macroeconomic variables such as interest rate, inflation and GDP growth rate on bank stability is measured. To obtain a composite index for bank stability, we calculate the weight average cost-to-total income ratio, bad debts-to-total debt ratio, net profit-to-total asset ratio, and loans-to-deposits ratio variables.  The results indicate that inflation has a significant and negative effect on the stability of the banks. The interest rate variable has a significant and positive impact on the stability, but the effect of GDP growth is significant and negative. This negative effect is because of the negative correlation between the GDP growth rate and the profits of banks. Also, the effect of Herfindal-Hirshman index, as a concentration index in the banking industry, is measured. This effect is positive but not significant.