تبيين مدل فرآيند راهبردسازي در محيط پيچيده؛ مطالعه شركت هاي موفق ايراني

Defining Strategizing Process Model in Complex Environment: Study of Successful Iranian Companies

تصميمات راهبردي را از سه بعد مي‌توان بررسي كرد: موقعيت، فرايند و محتوا. اين پژوهش كيفي با هدف غاييِ تبيين فرايند راهبردسازيِ شركت‌هاي موفق ايراني در محيط پيچيده، با طرح نظام‌مند نظريه داده‌ بنياد، اجرا شده است. بدين منظور، ضمن مطالعه، از طريق مصاحبه با افراد آگاه، مشاهده نزديكِ بيش از شش سازمان و شركت موفق و فعال در محيط‌ هاي پيچيده و بررسي متون موجود علمي، مجموعه‌اي از مضامين اوليه، طي فرآيند كدگذاري باز گردآوري شد و مقوله‌ هايي از دل آنها استخراج گرديد. با دسته‌بندي اين مقوله‌ ها، گام‌هاي اصلي فرآيند مطلوب، تبيين و طراحي شد. گفتني است كه اين فرآيند، گوياي روابط علي و معلولي بين پديده‌ها نيست بلكه گام‌هاي اخذ تصميمات راهبردي را بيان مي‌كند. اجزاي اصلي اين مدل عبارت‌اند از تدوين چشم‌انداز و اهداف كلان، جست‌وجوي فرصت‌ها، شناخت تغييرات محيطي، شناخت مدل ذهني مديران عالي، گفت‌وگو و تعاملات اجتماعي، بداهه‌گري راهبردي، گفت‌وگو و مذاكره براي استقرار راهبرد، يادگيري در اثر عمل و تجربه و تثبيت راهبرد

Strategic decisions can be studied in three dimensions; these dimensions include context, process, and content. This qualitative research was done with the ultimate goal of defining the strategizing process of successful Iranian companies in complex environments, using a systematic pattern of grounded theory. To this end, through interviews with knowledgeable individuals, close observation (with more than three months of close relationship with at least two successful companies in the food and drink industry and attending their top-level managerial decisions) of six successful companies and organizations operating in complex environments, and reviewing scientific literature, a set of initial themes were collected during the open coding process. By placing these categories and sorting them, the main steps of desirable process was designed. However, this process does not suggest a causal relationship between phenomena but defines steps of strategic decisions to obtain organizational goals (most of which is short term) through vision. The major components of this model are: vision statement and overall goals, search for opportunities, environmental changes detection, identification of top management mental models, communication and social interaction, strategic improvisation, negotiation for implementing strategies, operation and experience-based learning and stabilization of strategy.