نقش تقارن در تحول انقلابي

The role of symmetry in revolution

در مورد تبيين پديدهء انقلابي به‌طور عام و مصاديق آن سخن فراوان گفته شده است؛ سخنان علمي از منظر سياسي،جامعه‌شناسي و اقتصادي؛از منظر پارادايم‌هاي علي، ساختاري و كاركردي،و اختيار عاقلانه.اما عليرغم اين تنوع،و عليرغم نكات مهمي‌ كه درباره«اين پديده در نظريه‌پردازي مختلف عنوان شده است،غالبا و بلكه عموما پديدهء تحول انقلابي بيشتر يا تماما از منظر وجود مقتضيات آن بررسي شده است،نه از نظر فقدان موانع آن.در حالي كه به نظر مي‌رسد مقتضيات تحرك انقلابي،كمابيش، هميشه و همه‌جا وجود دارد.آنچه انقلاب را به يك پديدهء فوق‌العاده كمياب تبديل‌ مي‌كند،مفقود نبودن مانع است،نه موجود نبودن مقتضي.و نكتهء مهم‌تر اين‌كه وجود مقتضيات و خصوصا عدم موانع كه به حصول يك انقلاب منجر مي‌شود،تا حدود زيادي مرهون سلسله‌اي از تقارن‌هاي تصادفي است.