اثر سديم نيترو پروسايد ( (SNP) بر برخي عوامل فيزيولوژيكي گياه كلزا (.Brassica napus L ) تحت تنش خشكي

Effect of sodium nitroprusside (SNP) on some physiological parameters in oilseed rape (Brassica napus L.) seedlings under drought stress

خشكي با اثرات تنش اسمزي˓ رشد گياهان و توليد محصولات كشاورزي را كاهش مي‌دهد. نيتريك اكسيد يك راديكال گازي پايدار است كه بعنوان يك مولكول پيام‌رسان در گياهان عمل مي‌كند و در بسياري از فرايندهاي فيزيولوژيكي˓ نموي و همچنين پاسخ‌هاي گياهان به تنش‌‌هاي محيطي شركت مي‌كند. در پژوهش حاضر از نيتروپروسايد سديم (SNP) بعنوان رها كننده NO استفاده گرديد. گياهچه‌هاي كلزا به مدت 21 روز در معرض مقادير رطوبتي خاك شامل 100%˓ 60% و 30% ظرفيت زراعي (FC ) در تركيب (0˓25˓50˓ 75 و 100 ميكرومولار) و بدون SNP قرار گرفتند. نتايج نشان داد كه تنش خشكي به تنهايي سبب كاهش وزن خشك اندام‌هاي هوايي و ريشه مي گردد. مقادير پرولين˓ قند‌هاي محلول˓ آنتوسيانين˓ فلاونوئيد‌ها و فنل كل در گياهان تحت تنش خشكي افزايش معني داري نشان دادند. در بين غلظت‌هاي مختلف SNP تيمار 25 ميكرومولار˓ عملكرد رشد و مقادير پرولين˓ قندهاي محلول˓ آنتوسيانين˓ فلاونوئيدها و فنل كل را تحت تنش خشكي افزايش داد. غلظت‌هاي زياد (75 و 100 ميكرومولار) تحت تنش خشكي سبب آسيب‌هاي اكسيداتيو در گياهچه هاي كلزا گرديد.

Drought with its osmotic stress effects inhibits plants growth and limits agricultural crops production. Nitric oxide (NO) is a stable free radical gas which acts as a signaling molecule in plants and participates in various plants physiological and developmental processes and also in plants responses to environmental stresses. In this study sodium nitroprusside (SNP) was used as NO donor. Oilseed rape seedlings were subjected to various soil moisture contents including, 100%, 60% and 30% field capacity (FC) with and without SNP (0, 25, 50, 75 and 100 µM) for a period of 21 days. Results showed that drought stress alone reduces both shoots and roots dry weight. The amounts of proline, soluble sugars, anthocyanin, flavonoids and total phenols were significantly higher in seedlings subjected to drought stress. Of the various concentrations of SNP used, treatments containing 25 µM, increased both growth and the amounts of proline, soluble sugars, anthocyanin, flavonoids and total phenols under drought stress. Higher concentrations (75 and 100 µM) of SNP caused oxidative damages to the seedlings.